2026_Inwestowanie-w-Niemczech

1

Wrzesień 2026 Wydanie polskie Najsilniejsza gospodarka Europy Inwestowanie w Niemczech

2

Deutschland.de – Magazyn Spis treści r e n ß e G z t i r o M / ß u a r K a c s s e J © i Rafineria, jakiej jeszcze nie było Fińskie przedsiębiorstwo produkuje na obszarze chemicznym Leuna innowa- cyjne materiały na bazie drewna. s. 8 l o r e o g / k c o t S i © Hotspoty dla dobrych pomysłów Niemcy imponują silnymi regionami. Linia gospodarczych klastrów od Hamburga do Monachium. s. 20 Niemiecka kultura pracy: przewodnik Co wolno, a czego nie w bizneso- wym życiu w Niemczech s. 52 2

3

Spis treści, wstęp Liczby i fakty s. 4 Drodzy Czytelnicy, Pięć dobrych powodów, by wybrać Niemcy Atuty lokalizacji s. 6 Oni już zdecydowali się na Niemcy Cztery przedsiębiorstwa z różnych regionów świata, które zainwestowały w Niemczech s. 14 Odrodzenie kraju uprzemysłowionego Trzecia największa gospodarka narodowa świata ma liczne atuty pod względem lokalizacji. s. 16 „Niemcy są szczególnie atrakcyjne” Rozmowa z Julią Braune, prezeską Germany Trade & Invest s. 19 Wy pytacie, my odpowiadamy Najważniejsze pytania dotyczące inwestowania w Niemczech s. 36 Przykłady lokalizacji Pięć perspektyw w Niemczech s. 38 Moguncja myśli na wielką skalę Badacze i firmy biotechniczne współpracują tutaj ze sobą w szczególnie ścisły sposób. s. 44 „Przy bliższym poznaniu znika wiele uprzedzeń” Trenerka interkulturowa opowiada o życiu w Niemczech z punktu widzenia emigranta. Stopka redakcyjna s. 48 s. 54 w parku chemicznym Leuna krok po kroku uruchamiana jest insta- lacja, jakiej nie ma nigdzie indziej na świecie: biorafineria, w której powstają produkty chemicznie na bazie drewna, potrzebnych w wielu dziedzinach przemysłu. Ten ambitny projekt jest realizowany przez fiński koncern UPM, razem z niemieckimi partnerami. Co- dziennie mierzą się z nowymi wyzwaniami, znajdując dla nich rozwiązania. M P U © Projekt przyszłości: nowa biorafineria fińskiego przedsiębiorstwa UPM Biochemicals na obszarze chemicznym Leuna Ten obraz niezwykłego przedsięwzięcia można przenieść na całe Niemcy: kto szuka nowych dróg i wprowadza ulepszenia na podsta- wie wyciągniętych wniosków, osiągnie sukces. Nie jest tajemnicą to, że niemiecka gospodarka ostatnio przechodziła trudny moment. Równocześnie Niemcy są krajem wysoce innowacyjnym, z wykwalifi- kowanymi pracownikami, stabilnym systemem prawnym oraz polityką dającą nowe impulsy do rozwoju. Z tego magazynu dowiesz się, co Niemcy mają do zaoferowania międzynarodowym przedsiębiorstwom. Odpowiadamy na konkretne pytania dotyczące inwestycji w Niemczech i przedstawiamy – oprócz UPM – inne firmy, które postawiły na ten rynek. Oprócz tego odbę- dziemy podróż przez regiony gospodarcze Niemiec: od obszaru me- tropolitarnego Hamburga, przez Silicon Saxony, aż do aglomeracji Monachium. Z pozdrowieniami, Redakcja 3

4

y b z c i L y t k a f i Deutschland.de – Magazyn ↑ Niemiecki rynek pracy 45,6 miliona osób aktywnych zawodowo 77,2% wskaźnik zatrudnienia 34,8 miliona pracowników podlegających ubezpieczeniu społecznemu Liczba osób aktywnych zawodowo w Niemczech wzro- sła od 2015 roku o 6,6 procent – z około 43 milionów do prawie 46 milionów w 2025 roku. Jednak wiele osób pracuje również w niepełnym wymiarze godzin: w 2025 roku było to 31,9% osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. Źródło: Federalny Urząd Statystyczny „Nasz kraj pozostaje jedną z najatrakcyjniejszych lokali zacji inwestycyjnych na świecie”. Minister gospodarki Katherina Reiche 20% wartości dodanej brutto w Niemczech stanowi prze- mysł – jest to udział wyższy od średniej europejskiej. Jeśli uwzględnić budownictwo i usługi związane z przemysłem, wartość ta wzrasta do około 30%. Źródło: Destatis 4

5

Liczby i fakty „Niemcy wracają do gry. Znów warto in westować w Niemczech. Nie jesteśmy już lokalizacją przeszłości, lecz lokaliza cją teraźniejszości, a przede wszystkim przyszłości”. Kanclerz Niemiec Friedrich Merz, lipiec 2025 Tempo powstawania startupów jest rekordowo wysokie. 241 6 2 6 1 9 3 5 6 8 500 mld euro na infrastrukturę Niemiec 2019 2022 2025 W branży oprogramowania odnotowano największy bezwzględny wzrost liczby startupów; tuż za nią pla- sują się sektory medyczny i spożywczy. Źródło: Stowarzyszenie Startupów Inwestycje w drogi, szkoły i koleje: w marcu 2025 roku Bundestag uchwalił utworzenie specjalnego funduszu w wysokości 500 miliardów euro. Ma on na celu wzmocnie- nie infrastruktury, cyfryzację i ochronę klimatu oraz wsparcie transformacji Niemiec w zrównoważoną i neu- tralną dla klimatu gospodarkę. Ten pokoleniowy projekt ma trwać dwanaście lat. „Inwestujemy teraz więcej niż kiedykolwiek wcześniej w siłę i przyszłą stabilność na- szego kraju”, powiedział federalny minister finansów Lars Klingbeil. Silny handel zagra niczny: Niemcy są trzecim co do wielko ści eksporterem na świecie, po Chinach i USA. Niemiecki eksport w mln euro 1 193 555 1 206 928 951 959 1 563 788 2010 2015 2020 2025 Źródło: Federalny Urząd Statystyczny 5

6

Deutschland.de – Magazyn Lokalizacja inwestycji Pięć dobrych powodów, by wybrać Niemcy 1 j o t o h p y a e u b / k c o t S l Stabilna demokracja Niemcy mogą pochwalić się dekadami stabilnej demokracji. Zmiany rządów odbywają się sprawnie, a instytucje – od Bundestagu po Urząd Nadzoru Finansowego – działają sprawnie. Dla inwestorów oznacza to przewidywalne warunki ramowe, solidne pod względem prawnym umo- wy i klimat polityczny, który sprzyja długoterminowemu zaangażowaniu. W świecie rosnącej niepewności nie jest to pewnik, lecz autentyczna zaleta lokalizacji. Więcej o systemie politycznym w Niemczech ⟶ 2 i © Bezpieczny system prawny Każdy, kto zakłada w Niemczech firmę lub otwiera siedzibę, robi to w oparciu o solidne podstawy prawne. Umowy są egzekwo- walne, prawa własności chronione, a sądy niezawisłe. Spory są rozstrzygane sprawiedliwie i w rozsądnych ramach czasowych, a system prawny jest uznawany na arenie międzynarodowej za jeden z najbardziej wiarygodnych: w Indeksie Praworządności World Justice Project z 2025 roku Niemcy zajmują 6. miejsce na 143 kraje. Dla firm zagranicznych to coś więcej niż tylko szcze- gół: to podstawa, na której buduje się zaufanie. Więcej o bezpieczeństwie w Niemczech ⟶ o b r u t r a / k c o t S i © 6

7

Pięć dobrych powodów, by wybrać Niemcy Dobrze wykształceni pracownicy wykwalifikowani Niemiecki dualny system kształcenia zawodowego jest uważany za modelowy na całym świecie – teoria i praktyka są ściśle po- wiązane od pierwszego dnia, niezależnie od tego, czy chodzi o warsztat rodzinnej firmy rzemieślniczej, czy laboratorium badaw- cze międzynarodowego koncernu. W ten sposób wykwalifikowani pracownicy mogą od razu zastosować swoją wiedzę w praktyce. Do tego dochodzą najwyższej klasy uniwersytety o międzynaro- dowych powiązaniach oraz pozauczelniane instytucje badawcze, takie jak instytuty Fraunhofera i Maxa Plancka, które nieustannie kształcą utalentowanych specjalistów. Więcej o wykwalifikowanych pracownikach w Niemczech ⟶ 3 Centralne położenie w Europie Dziewięć sąsiadujących krajów, sieć kolejowa o długości blisko 38 000 kilometrów, największy na świecie port śródlądowy w Duisburgu i najważniejsze europejskie lotnisko cargo we Frank- furcie nad Menem: Niemcy leżą w sercu Europy i stanowią logi- styczny kręgosłup całego regionu. Firmy, które tu produkują lub składują towary, mogą dotrzeć do niemal każdego rynku na kon- tynencie w ciągu 24 godzin. Dla firm z europejskimi aspiracjami jest to czynnik decydujący. Więcej o systemie transportowym w Niemczech ⟶ a d a k N i / k c o t S i © 4 Przekonujące pomysły Niemcy są pomysłowe. Z około 24 500 zgłoszeniami patentowy- mi w Europejskim Urzędzie Patentowym w 2025 roku, kraj ten zajmuje drugie miejsce po USA, wyprzedzając Japonię i Chiny. A dobre pomysły często przeradzają się w firmy: Na uniwersyte- tach i w ośrodkach badawczych nieustannie powstają spin-offy, które przekształcają wyniki badań w produkty nadające się do wprowadzenia na rynek. Znajduje to również odzwierciedlenie w Globalnym Indeksie Innowacji 2025 Światowej Organizacji Wła- sności Intelektualnej: Spośród 100 wiodących klastrów innowacji na świecie siedem znajduje się w Niemczech: Monachium, Ber- lin, Kolonia, Stuttgart, Frankfurt nad Menem, Heidelberg/Mann- heim i Hamburg. Więcej o niemieckim krajobrazie badawczym ⟶ 7 m v / k c o t S i © k u v i l a M l r a d n a s k e A / k c o t s r e t t u h S © 5

8

Deutschland.de – Magazyn Rafineria, jakiej jeszcze nie było 8

9

Rafineria, jakiej jeszcze nie było Obszar chemiczny Leuna ma nową rafinerię, ale zamiast ropy naftowej przetwarza się tam drewno. Fińska firma biotechno- logiczna UPM celowo uruchomi- ła swój odważny projekt prze- mysłowy w Niemczech. Tekst: Helen Sibum Zdjęcia: Jessica Krauß/Moritz Geßner Długa tradycja: od 1916 roku Leuna w Saksonii- Anhalt jest znana jako ważna lokalizacja chemiczna. Dermot Carey realizował już wiele projektów na terenie parku chemicznego Leuna, jednak projekt składowiska drewna był dla niego wyzwaniem. Z pochodzenia Irlandczyk, od ponad dziesięciu lat pracuje w InfraLeuna, która zarządza komplek- sem chemicznym w Saksonii-Anhalt. Jako dyrek- tor ds. rozwoju kompleksu, Carey aktywnie pozy- skuje nowych inwestorów dla Leuny. Ile energii elektrycznej, wody i pary zużywa ta instalacja? Gdzie potrzebne jest przyłącze drogowe, gdzie powinny przebiegać drogi dojazdowe, jakie po- zwolenia należy uzyskać? Dla każdego z tych punktów powstają liczne umowy. W przypadku tak dużej inwestycji jak ta realizowana przez firmę UPM Biochemicals z Finlandii, tworzą one bardzo grubą księgę, nazywaną przez Careya żartobliwie „dziełem”. Pierwsza na świecie biorafineria na bazie drewna UPM zbudowała w Leunie w minionych latach pierwszą na świecie biorafinerię, która z pozyski- wanego w sposób zrównoważony drewna wytwa- rza biochemikalia i krok po kroku wprowadza je na rynek. Konieczne było utworzenie placu składo- wego, aby przechowywać dostarczane z regionu drewno bukowe, niezbędne dla pierwszej fazy produkcji. Na nowo utworzony plac składowy co- dziennie przyjeżdżają kolejne ciężarówki, dostar- czając drewno ze zrównoważonych lasów. W rafi- nerii powstają z niego materiały, stosowane m.in. w branży odzieżowej, opakowaniowej i w produk- cji wyrobów gumowych, takich jak opony samochodowe. 9

10

Deutschland.de – Magazyn Pionierzy i partnerzy: Harald Dialer, Executive Vice President UPM Next Generation Renewables i Chief Technology Officer w UPM (po lewej), z Dermotem Careyem z zarządcy obszaru chemicznego InfraLeuna UPM zainwestowała w nową instalację około 1,3 miliarda euro, a Saksonia-Anhalt wsparł projekt dotacją w wysokości 20 milionów euro. To naj- większa inwestycja w kompleksie chemicznym w Leunie – o bogatej, wieloletniej tradycji – od czasu otwarcia rafinerii naftowej francuskiego koncernu Elf Aquitaine (obecnie TotalEnergies) w 1997 roku. Pewność inwestycyjna dzięki jasnym normom środowiskowym Dlaczego fińskie przedsiębiorstwo UPM zdecydo- wało się na realizację tej dużej inwestycji w Niem- czech? „Niemcy to europejskie centrum przemysłu chemicznego i zrównoważonej gospodarki leśnej” – mówi Harald Dialer, wiceprezes wykonawczy ds. UPM Next Generation Renewables i dyrektor ds. technologii (CTO) w koncernie UPM. Ponadto zna- czenie ekologicznych produktów w ramach strate- gii zrównoważonego rozwoju dużych marek kon- sumenckich stale rośnie – to także był jeden z powodów realizacji tego projektu. Istotnym moto- rem inwestycji był popyt na surowce odnawialne w sektorze opakowań, tekstyliów, motoryzacji oraz budownictwa. Obecnie Unia Europejska 20 mln. euro dofinansowania trafiło już na realizację tego pro- jektu ze strony kraju związkowego Saksonia-Anhalt. pracuje nad nowymi regulacjami, które mają na- rzucić ostrzejsze normy środowiskowe dla branży opakowań i tekstyliów. Dyskutuje się również nad regulacjami wprowadzającymi minimalny udział surowców pochodzenia biologicznego w produk- tach. „Takie regulacje są kluczowe, aby skutecz- nie przyspieszyć przechodzenie od surowców ko- palnych do odnawialnych”, podkreśla Dialer. „Zapewniają one bezpieczeństwo inwestycyjne i napędzają popyt na produkty, które wytwarzamy w Leunie”. Eksperci z branży określają powstałą biorafinerię jako „projekt FOAK” (first of a kind), czyli pierwszą tego typu, unikalną inwestycję. „Był to projekt bez wzorów, dlatego potrzebowaliśmy nowych 10

11

Rafineria, jakiej jeszcze nie było Innowacja z lasu: drewno jest podstawą produktów, które powstają tutaj w róż- nych etapach procesowych. Odpowiedzialne postępowanie z zasobami: drewno pochodzi wyłącznie ze zrównoważonych lasów. „Europa ma technologię, know-how i wolę polityczną, aby zajmować wiodącą rolę w zakresie biochemii”. Harald Dialer, Chief Technology Officer i Executive Vice President UPM Next Generation Renewables rozwiązań zarówno pod stronie technicznej, jak i po regulacyjnej”, mówi Dialer. Świadomość wyjąt- kowości tego projektu towarzyszyła obu stronom od pierwszych rozmów UPM z rządem Saksonii- -Anhalt w 2018 roku. Występowała zgodność co do wspólnej realizacji tego rodzaju projektu. W 2024 roku budowa instalacji została ukończona, a od końca 2025 roku wytwarzane są w niej pierw- sze produkty. Na ten sukces złożyła się współpra- ca wielu podmiotów. Obok koncernu UPM i rządu Saksonii-Anhalt kluczową rolę odegrały: Spółka ds. Inwestycji i Marketingu Saksonii-Anhalt, dora- dzająca inwestorowi na każdym etapie, oraz In- fraLeuna – zarządca kompleksu chemicznego. Zawsze w ciągłej wymianie informacji Obok kwestii technicznych InfraLeuna wzięła na siebie kwestie formalne – zezwolenia oraz relacje z urzędami. „Na początku zebraliśmy przedstawi- cieli urzędów i UPM przy wspólnym stole”, powiedział Dermot Carey. „Wymogi dla obu stron były transparentne”. Stała komunikacja i ścisła współpraca stanowiły klucz do sukcesu tak złożo- nego projektu. Carey i jego kierownicy projektu czuwali nad przygotowaniem, budową i urucho- mieniem zakładu przez blisko siedem lat. Wiele było do omówienia: Prace obejmowały budowę mostu kolejowego oraz przejęcie przez InfraLeunę zarządzania placem składowym – w tym przygotowanie logistyki i systemu IT do ewi- dencji dostaw drewna ciężarówkami. Również kwestia oczyszczania i odprowadzania ścieków była złożona. „Ścieki UPM wymagają wstępnego oczyszczania, dlatego zaprojektowaliśmy i wdro- żyliśmy w tym zakresie specjalną instalację. Cze- goś takiego w naszym kompleksie chemicznym jeszcze nie mieliśmy”, mówi Carey. 11

12

Zachowanie elastyczności Jednak nie wszystko da się zaplanować. Tak wy- nika z doświadczeń Raisy Vermasvuori. Jako inży- nier chemii odpowiada ona w strukturach koncer- nu za segment innowacji i rozwoju technologii w UPM Next Generation Renewables. To właśnie tam koncern skoncentrował swoje operacje zwią- zane z paliwami odnawialnymi i bioproduktami, w tym biorafinerię w Leunie. Ona i jej zespół wspie- rają uruchomienie biorafinerii. „Mówiąc zupełnie szczerze, jeśli buduje się pierwszą na świecie in- stalację tego rodzaju, człowiek stale się uczy”. Przykładowo ona i jej zespół wykonali wcześniej precyzyjne modelowanie przepływu materiałów przez instalację, co pozwoliło dobrać odpowied- nią średnicę rur. „W bieżącej eksploatacji stwier- dziliśmy, że materiał zachowuje się inaczej niż oczekiwano, a więc musieliśmy wymienić rurę”. Dlatego UPM celowo uruchamia instalację etapa- mi. „Gdy wszystko już zacznie działać, powstaną tu materiały, które zrewolucjonizują całe gałęzie przemysłu” – mówi Vermasvuori. „Wyprodukujemy między innymi innowacyjny materiał bazujący na Deutschland.de – Magazyn Wsparcie przy urucho- mieniu instalacji: Raisa Vermasvuori, wice- prezes ds. innowacji i UPM Next Generation Renewables ligninie – naturalnym składniku drewna”. Znajdzie on zastosowanie jako ekologiczny wypełniacz w produktach gumowych, m.in. w oponach samo- chodowych. Dotąd zamiast tego stosowana była często sadza przemysłowa, przy której wytwarza- niu powstaje wiele CO2 . Inny produkt UPM rozwiązuje znany i powszechny problem w procesie recyklingu tworzyw sztucz- nych: wiele instalacji sortujących nie rozpoznaje Park chemiczny w Leunie jest od ponad 100 lat areną niemieckiej historii przemysłowej: Firma BASF utworzyła tutaj w 1916 roku fabrykę amoniaku, by następnie w krótkim czasie w dawnej wiosce Leuna powstała najnowocześniejsza instalacja chemiczna na świecie. Amoniak odgrywał ważną rolę w produkcji materiałów wybuchowych, wykorzystywanych przez niemiecką armię podczas I wojny światowej. Także podczas II wojny światowej Leuna była kluczowym dostawcą benzyny syntetycznej. W okresie podziału Niemiec zakład przeszedł na własność państwa i został rozbudowany. Pracowały tam dziesiątki tysięcy ludzi. Po upadku NRD fabryka została na pewien czas zamknięta. W latach 90. XX wieku francuski koncern Elf Aquitaine wybudował w Leunie rafinerię naftową, która produkuje dzisiaj milion litrów benzyny i oleju napędowego na godzinę. Oprócz tego w Leunie prowadzone są też badania nad zrównoważonymi paliwami: w 2012 roku Centrum Fraunhofera ds. Procesów Chemicznych i Biotechnologicznych CBP otworzyło w parku chemicznym labora- torium. Od 2023 r. Leuna jest lokalizacją platformy technologicznej zrównoważonych paliw lotniczych Niemieckiego Centrum Lotnictwa i Kosmonautyki (DLR). Więcej informacji o lokalizacji chemicznej Leuna ⟶ 12

13

Rafineria, jakiej jeszcze nie było „Dzisiaj w Leunie powstają materiały, które mogą doprowadzić do trans- formacji całego przemysłu”. Raisa Vermasvuori, wiceprezes ds. innowacji i Next Generation Renewables Technology czarnego plastiku. Dlatego często nie trafia on do obiegu recyklingowego i jest spalany. Firma UPM opracowała czarny pigment na bazie drewna, w przypadku którego problem ten nie występuje. „Stale poszukujemy nowych możliwości zastoso- wania naszych produktów”, mówi Vermasvuori. Zgodnie z agendą Hightech Harald Dialer widzi w Niemczech odpowiedni kli- mat inwestycyjny dla innowacyjnych przedsię- biorstw, jak UPM. „Z mojego punktu widzenia technologie i produkty nadal są jednym z najważ- niejszych czynników napędzających gospodarkę w Niemczech”, mówi. „Szczególnie w branży przemysłowej bioekonomii rozwój innowacji jest w dużej mierze napędzany przez programy dotacyj- ne”. Nowa agenda Hightech rządu federalnego to zdaniem Dialera doskonała odpowiedź na potrze- by branży. „Porusza ona niezwykle istotne obsza- ry przyszłości, takie jak zrównoważone i oszczęd- ne w gospodarowaniu surowcami materiały oraz rozwiązania służące dekarbonizacji”. Przedsta- wione w maju 2026 r. plany działania dotyczące realizacji strategii doskonale wpisują się w cele firmy UPM. W celu rozwoju innowacji UPM utworzyła w Leunie wokół zespołu Raisy Vermasvuori własny dział ba- dań i projektowania. Oprócz tego zawiązano part- nerstwa z licznymi uczelniami i obiektami nauko- wymi w regionie, jak mówi Vermasvuori. „Obecnie prowadzimy wspólne projekty z takimi obiektami naukowymi, jak Uniwersytet Martina Luthera Kin- ga w Halle-Wittenberg, Centrum Fraunhofera ds. Procesów Chemicznych i Biotechnologicznych i uczelnia w Anhalt, a to tylko kilka przykładów”. zobacz wideo Część transformacji: UPM produkuje w Leunie nowy materiał na bazie drewna, stosowany m.in. w oponach. 13

14

Deutschland.de – Magazyn Także oni zdecydowali się na Niemcy Indie, USA, Egipt, Brazylia – firmy z czterech krajów opowiadają o swo- ich doświadczeniach związanych z inwestowaniem w Niemczech Indyjskie części samochodowe z Saksonii-Anhalt Jezioro, od którego pochodzi nazwa miasta Seeland, już nie istnieje. Powstało ty- siące lat temu w wyniku topnienia lodowca z ostatniej epoki lodowcowej, a na- stępnie wyschło. Kiedyś ludzie żyli tutaj z rybołówstwa, dzisiaj to dostawca części samochodowych jest jednym z największych pracowników w tej miejscowości w Saksonii-Anhalt: LMG Manufacturing, spółka zależna Jaya Hind Industries z Indii. Ten specjalista od aluminium produkuje lekkie elementy dla producentów pojaz- dów. W 2024 roku otworzył w Seeland halę produkcyjną po zaledwie dziesięciu miesiącach budowy. „75 lat partnerstwa niemiecko-indyjskiego w połączeniu z zapleczem technologicz- nym spółki macierzystej Jaya Hind Industries i zaawansowaną integracją syste- mów, wprowadzają LMG w erę elektromobilności”, mówi podczas inauguracji Pra- san Firodia, dyrektor zarządzający Jaya Hind Industries. Niezależna AI dla niemieckiego przemysłu Tylko sześć miesięcy minęło od zapowiedzi do uruchomienia: Industrial AI Cloud w Monachium powstało w rekordowym czasie. W czerwcu 2025 CEO Nvidia Jensen Huang przedstawił plany, a w listopadzie 2025 roku fabryka AI rozpoczęła działal- ność. Ma ona zapewnić europejskim przedsiębiorstwom przemysłowym dostęp do bezpiecznej mocy obliczeniowej, aby możliwe było integrowanie AI w maszynach i systemach. „Niemcy to idealna lokalizacja, z ich tradycjami przemysłowymi, zasobem istotnych danych i jedynymi w swoim rodzaju przedsiębiorstwami”, mówi Michael Unger. Odpowiada on w Nvidia za inicjatywy strategiczne w zakresie niezależnej AI w Europie Środkowej. W celu realizacji swoich planów amerykańska firma AI nawiązała partnerstwo z Deutsche Telekom. „Nvidia dostarczyła ekspercką wiedzę w zakresie szybkiego skalowania infrastruktury AI, natomiast Telekom odpowiada za zarządzanie chmurą” – podkreśla Unger. Sprawny przebieg inwestycji zapewniła decyzja o mo- dernizacji istniejącego centrum danych zamiast budowy nowego obiektu. Za wy- borem Monachium, oprócz odpowiedniego centrum danych, przemawiało także otoczenie biznesowe z takimi firmami jak Siemens czy ambitne startupy. „Oprócz tego to miasto ma optymalne zaplecze akademickie”, mówi Unger. Industrial AI Cloud nie jest pierwszą inwestycją Nvidia w Niemczech. Przedsię- biorstwo ma swoją niemiecką siedzibę główną w pobliżu Aachen. W Berlinie pracu- je wiele zespołów projektowych. W Monachium firma pracuje między innymi nad technologią autonomicznej jazdy. 14 Jaya Hind Industries → Data założenia: 1947 → Ponad 4000 pracowników na całym świecie → Główna siedziba: Pune, Indie Nvidia → Data założenia: 1993 → 42 000 pracowników na całym świecie → Główna siedziba: Santa Clara, USA i n o m S n e v S / e c n a i l l i a e r u t c p ©

15

Elaraby Group → Data założenia: 1964 → Ponad 36 000 pracowników na całym świecie → Główna siedziba: Kair, Egipt Prática → Data założenia: 1991 → Ponad 750 pracowników na całym świecie → Główna siedziba: Pouso Alegre, Brazylia y b a r a E © l Także oni zdecydowali się na Niemcy Z Kairu do Lipska Niemcy lub Japonia – przed takim wyborem nowej lokalizacji stała firma. „Cenimy sobie jakość”, mówi Marwan Elkott, dyrektor zarządzający na Niemcy spółki Elara- by. To egipskie przedsiębiorstwo, które dystrybuuje elektronikę domową i rozryw- kową, w 2024 roku otworzyło w Lipsku swoją główną europejską siedzibę. Dlaczego to Niemcy wygrały ten wyścig? Elkott znał ten kraj z wcześniejszych wi- zyt na targach IFA w Berlinie. Ceni niemiecką technologię, stabilną gospodarkę oraz tutejszą kulturę. I nadarzyła się okazja zakupu niemieckiego zakładu: firma Heller z Falkenbergu w Brandenburgii produkuje artykuły gospodarstwa domowe- go. W 2024 roku Elaraby przejęło jej markę i fabrykę. W ocenie Elkotta ta historia sukcesu to także zasługa pomocy ze strony agencji rozwoju gospodarczego Leipzig Invest, za co menedżer wyraża dużą wdzięczność. Jednak jak przy każdej inwestycji, kluczowe okazuje się radzenie sobie z wyzwa- niami. Jednym z nich jest: deficyt wykwalifikowanych pracowników. Jak mówi El- kott, trudno jest znaleźć personel do fabryki. Obecnie zatrudnia głównie pracowni- ków z Polski i Ukrainy, chociaż wolałby osoby z regionu. „Zależy nam, aby funkcjonować jako niemiecka firma – nie tylko w warstwie wizerunkowej, lecz tak- że w zakresie produkcji i jakości wykonania” – deklaruje Elkott, który jest gorącym zwolennikiem wybranej lokalizacji i osobiście angażuje się w kolejne wyzwania: przeprowadził się z całą swoją rodziną z Kairu do Lipska. „Niemcy to kawałek nie- ba”, mówi. „Zieleń, spokój – tego w naszym kraju nie ma”. Łagodny start w „brazylijskim hubie” w Kolonii Chile, USA, Niemcy: to międzynarodowe lokalizacje brazylijskiego przedsiębior- stwa Prática. Od 2025 roku ma centralę europejską w Kolonii i dystrybuuje stam- tąd swoje produkty na kontynent. Firma produkuje piece do szybkiego pieczenia dla piekarni i gastronomii. Umożliwiają one szybkie przyrządzenie wstępnie upie- czonej i mrożonej żywności w krótkim czasie. „Zdecydowaliśmy się na Niemcy, ponieważ mieliśmy już tutaj jako przedsiębiorstwo solidne podstawy”, mówi Vinícius Rezende, Dyrektor Ekspansji Międzynarodowej w Prática. „Oprócz tego istotne znaczenie miało korzystne położenie logistyczne i geograficzne”. Cały proces przebiegał sprawnie, jak mówi Rezende. Wpływ miało też to, że Prática korzystała tutaj z usług firmy doradczej, która specjalizuje się w lokalizowaniu brazylijskich przedsiębiorstw w Niemczech. Brazil Business Center Cologne istnieje od 2013 roku, a lokalizacja w Kolonii nie jest przypadkowa: miasto nad Renem jest ściśle powiązane z Brazylią, także w segmencie gospodarczym. Kolonia była w 2008 roku gospodarzem pierwszych Niemiecko-Brazylijskich Dni Gospodarczych, które od tego czasu odbywają się regularnie. Współpraca z BBCC stanowi klucz do sukcesu, mówi Rezende. Jego rada dla in- nych inwestorów: „szukajcie lokalnego partnera, który zna język niemiecki i lokalne zwyczaje”. 15

16

Deutschland.de – Magazyn Niemcy jako kraj szans Odrodzenie kraju uprzemy słowionego Trzecia co do wielkości gospodarka świata oferuje liczne korzyści lokalizacyjne dla międzynarodowych przedsię- biorstw, które chcą inwestować, prowadzić produkcję i rozwijać się w samym sercu Europy. Niemcy są największą w Europie i trzecią największą na świecie po USA i Chinach gospodarką narodową. Jej siła ekonomiczna ma szeroką podstawę przemysłową, skupia in- nowacyjne przedsiębiorstwa, efektywne instytuty badawcze i ściśle wiąże rynki europejskie i globalne. Rząd federalny przeciwdziała obecnej słabej dynamice wzrostu – spowodo- wanej między innymi konfliktami geopolitycznymi, niepewno- ścią łańcuchów dostaw, barierami celnymi i wysokimi koszta- mi energii – poprzez kompleksowe reformy. Reformy jako sygnał Niemcy chcą rozwijać innowacje, redukować biurokrację, przyspieszać procesy, odciążać przedsiębiorstwa i konsu- mentów, napędzać inwestycje i przyciągać świeży kapitał z zagranicy. Jako osobisty doradca kanclerza ds. inwestycji były szef Commerzbanku Martin Blessing ma za zadanie otworzyć nowe możliwości i sprawić, by lokalizacja stała się jeszcze bardziej atrakcyjna. Równolegle Blessing stoi na czele rady nadzorczej Germany Trade & Invest (GTAI). Ta państwowa agencja rozwoju gospodarczego pomaga zagra- nicznym inwestorom w sprawnym wejściu na niemiecki rynek. Zaawansowane warunki ramowe Zagraniczni inwestorzy zyskują tu szereg przewag: od boga- tych tradycji przemysłowych i innowacyjnych badań, po wy- kwalifikowaną siłę roboczą oraz bezpieczne otoczenie praw- ne. Kluczowym atutem pozostaje bezpośredni dostęp do jed- nolitego rynku UE, zliczającego blisko 450 milionów miesz- kańców i 26 milionów przedsiębiorstw, opartego na pełnej swobodzie przepływu kapitału, towarów, usług i siły roboczej. Dalszym czynnikiem sukcesu dla zagranicznych firm, które zdecydowały się na Niemcy, są coraz popularniejsze uzgod- nienia handlowe Unii Europejskiej (UE) z pozaeuropejskimi krajami i regionami, które znacznie redukują cła i inne tajem- nice handlowe. Zawarte w styczniu 2026 roku porozumienie o wolnym handlu UE z Indiami otwiera przed europejskimi przedsiębiorstwami szerokie możliwości ekspansji w kraju o największej populacji na świecie. Wchodząca w życie w maju 2026 roku umowa handlowa między Unią Europejską a blokiem Mercosur wprowadza nowe regulacje dla rynku liczącego blisko 700 milionów 16

17

Odrodzenie kraju uprzemysłowionego 17 I A z e z r p e n a w o r e n e g , t s 3 ©

18

Deutschland.de – Magazyn konsumentów. Redukuje bariery handlowe i upraszcza do- stęp do kluczowych surowców. W Azji Południowo-Wschod- niej również następuje ruch w kierunku europejskiej polityki handlowej: UE zawarła umowy z Indonezją, prowadzi nego- cjacje z Tajlandią, Filipinami i Malezją; z Singapurem i Wiet- namem obowiązują już stosowne uzgodnienia. Istotny wkład wniosła również powołana w 2025 roku ini- cjatywa „Made for Germany”, która stanowi pomost mię- dzy sektorem gospodarczym a światem polityki. Do tej ini- cjatywy należy ponad 130 przedsiębiorstw. Do 2028 roku chcą one zainwestować w Niemczech ponad 800 miliar- dów euro. Silna struktura Do tego dochodzi bliskość przestrzenna ugruntowanych startupów w Niemczech. W Badenii-Wirtembergii i Bawarii skupiają się przemysł motoryzacyjny, budowa maszyn i robo- tyka; Nadrenia Północna-Westfalia ma silną pozycję w bran- ży chemicznej, materiałowej i energetycznej; Berlin, Mona- chium oraz region Ren-Men-Neckar należą do wiodących ośrodków nauk przyrodniczych; „Silicon Saxony” w okolicach Drezna to największy w Europie klaster półprzewodników. Kolejnym punktem jest tak zwana agenda Hightech rządu fe- deralnego. Koncentruje ona politykę naukową i innowacyjną w zakresie sześciu kluczowych technologii: sztuczna inteli- gencja (AI), technologie kwantowe, mikroelektronika, bio- technologia, fuzja jądrowa i wytwarzanie energii neutralnej dla klimatu, a także ekologiczna mobilność. Badania nauko- we mają przyczynić się do zwiększenia konkurencyjności, wartości dodanej i niezależności technologicznej. Idee mają być szybciej realizowane i skalowane. Gęsta sieć autostrad, szyn, szlaków śródlądowych, portów morskich i międzynarodowych lotnisk łączy niemieckie cen- tra przemysłowe z rynkami europejskimi i globalnymi. Z sze- roko zakrojoną ofensywą inwestycyjną rząd federalny zamie- rza polepszyć infrastrukturę w kolejnych latach i napędzać digitalizację. Ofertę tę dopełniają wszechstronne instrumenty wsparcia – na poziomie europejskim, krajowym i regionalnym. Ulgi podatkowe oraz dotacje mają na celu zachęcanie do nowych inwestycji w Niemczech oraz rozwój innowacyjnych projektów. Kapitał na transformację Jako dźwignia inwestycyjna funkcjonuje między innymi tak zwany Fundusz Niemiec. Niemieckie władze wraz z państwo- wym bankiem KfW dysponują pakietem 30 miliardów euro w formie funduszy publicznych i gwarancji, co ma wygenero- wać dodatkowe inwestycje o wartości aż 130 miliardów euro. To wsparcie ma mobilizować kapitał prywatny – dla przemy- słu, klasy średniej i startupów. Nacisk kładziony jest na bran- że strategiczne: Deep Tech, AI, biotechnologię, przemysł obronny oraz ochronę łańcuchów dostaw. Rozbudowa infrastruktury cyfrowej Fachowcy upatrują dużych szans dla Niemiec szczególnie w zakresie AI, gdy powiązane zostaną dane przemysłowe, kompetencja w budowie maszyn, robotyka, automatyzacja i projektowanie. AI jest coraz częściej stosowana także w fa- brykach, laboratoriach, klinikach, sieciach energii i syste- mach mobilności. W konsekwencji Niemcy dynamicznie roz- budowują swoją infrastrukturę cyfrową. Do 2030 roku moc przyłączeniowa IT w niemieckich centrach danych ma się podwoić w porównaniu z rokiem 2025, a moc obliczeniowa w obszarze High Performance Computing oraz AI wzrośnie co najmniej czterokrotnie. Jedno jest pewne: Niemcy mają ogromny potencjał. Brako- wało dotąd odpowiedniego tempa i siły przebicia. Rządowe inicjatywy odpowiadają na te potrzeby, stawiając jedno- znacznie na rozwój, innowacje oraz inwestycje. Między- narodowi partnerzy są mile widziani do współpracy przy tworzeniu tej drogi rozwoju. Niemcy gorąco zachęcają międzynarodowych partnerów do wspólnego budowania i realizowania tej wizji rozwoju. 18

19

„Niemcy są szczególnie atrakcyjne” „Niemcy są szczególnie atrakcyjne” Specjaliści, badania naukowe, infrastruktura: Niemcy przeko- nują inwestorów swoimi licznymi zaletami, zaznacza Julia Braune, prezes Germany Trade & Invest. Braune opublikowała w 2025 roku badanie dotyczące lokalizacji Niemiec z punktu widzenia przedsiębiorstw zagranicznych. Jakie są najważniejsze wyniki tego badania? Po pierwsze, cieszy fakt, że Niemcy nadal postrzegane są jako silny, stabilny i innowacyjny ośrodek gospodarczy. Szczególnie pozytywnie oceniono: infrastrukturę, warunki produkcji, środowisko naukowe oraz dobrze wykształconą kadrę specjalistów. Z drugiej strony wysokie koszty operacyj- ne, skomplikowane procedury i rozbudowana biurokracja wyraźnie obniżają atrakcyjność inwestycyjną Niemiec. Jakie są mocne strony Niemiec na tle innych krajów? O atrakcyjności Niemiec jako rynku gospodarczego decydują wybitni specjaliści oraz silny ekosystem badawczo-rozwojo- wy, ściśle zintegrowany z przemysłem. Dowodem na ten in- nowacyjny potencjał jest wysoka liczba składanych wnio- sków patentowych. Poza stabilną sytuacją polityczną i praw- ną oraz dobrą infrastrukturą, atrakcyjność tego rynku wynika z pewnością również z jego wielkości oraz centralnego poło- żenia w Europie. Wiele przedsiębiorstw wykorzystuje Niemcy jako bazę do ekspansji na kolejne rynki Unii Europejskiej. Co jest dobrym powodem dla przedsiębiorstw, aby właśnie teraz przybyć do Niemiec? Obecnie Niemcy są szczególnie atrakcyjnym kierunkiem, po- nieważ rząd federalny wprowadza ulgi podatkowe w ramach pakietu stymulowania wzrostu gospodarczego oraz wspiera kluczowe projekty przemysłowe w ramach „Hightech Agendy”. Równocześnie tworzy krótkoterminowy popyt i ułatwia do- stęp do nowych rynków dzięki porozumieniom handlowym UE z Indiami oraz blokiem Mercosur. Połączenie wsparcia fi- nansowego, jasnej polityki przemysłowej i popytu zależnego od sytuacji geopolitycznej sprawia, że inwestycje w tym kraju są obecnie szczególnie obiecujące. Jakie wyzwania muszą postawić sobie Niemcy, aby nadal być krajem atrakcyjnym pod względem gospodarczym? W globalnym wyścigu o inwestycje Niemcy mogą wprawdzie konkurować silnymi przewagami lokalizacyjnymi, jednak utrzymanie tej pozycji wymaga ciągłych starań i konse- kwentnych wzmocnień niemieckiej atrakcyjności inwesty- cyjnej. W tym celu istotne jest, aby zainicjowane przez niemiecki rząd reformy były wdrażane sprawnie i bezkom- promisowo – zaczynając od cyfryzacji i redukcji biurokracji, po optymalizację struktur kosztowych w Niemczech. Germany Trade & Invest (GTAI) ⟶ a i f a r g o t o F - k c e b s s o V - g n i l l I / I A T G © 19

20

Deutschland.de – Magazyn Region Metropolitalny Hamburga Berlin- Brandenburgia Silicon Saxony Region Metropolitalny Monachium Ren-Ruhra Frankfurt/ Ren-Men Region Metropolitalny Stuttgartu 20

21

Hotspoty dla dobrych pomysłów Hotspoty dla dobrych pomysłów Niemcy mogą poszczycić się silnymi regionami: od Sili- con Saxony ze swoim przemysłem półprzewodnikowym, region Stuttgartu ze znanymi na całym świecie koncer- nami z branży zaawansowanych technologii, po region Frankfurt/Ren-Men jako ojczyzna niemieckiego przemy- słu chemicznego. Przedstawiamy kilka z najważniej- szych ośrodków przedsiębiorczości w tym kraju. 21

22

Deutschland.de – Magazyn Największa w Europie lokalizacja dla mikroelektroniki Silicon Saxony Co trzeci chip wyprodukowany w Europie jest „made in Saxony”. W ostatnich latach kraj związ- kowy Saksonia, z dużymi miastami takimi jak Dre- zno, Jena i Lipsk, pod nazwą „Silicon Saxony” stał się największym w Europie ośrodkiem technologii informatycznych i mikroelektroniki, zajmując piąte miejsce na świecie. Niemieckie firmy, takie jak Bosch, Infineon i Jenoptik, a także amerykański GlobalFoundries i belgijski X-Fab – a od 2027 roku również tajwański TSMC – prowadzą w Dreźnie jedne z najnowocześniejszych fabryk półprzewod- ników na świecie. W lipcu 2026 roku Infineon otworzył w Dreźnie „Smart Power Fab” produkują- cą półprzewodniki mocy – inwestycję o wartości pięciu miliardów euro. i s n V r i i l m d a V / k c o t S Niemiecka „Floren- cja nad Łabą”: Drezno jest jedną ze stolic Silicon Saxony. i © 22 i s o d u t s a z u l / k c o t S i © Skąd się bierze fakt, że w żadnym innym miejscu na świecie nie zgromadziło się tak wielu produ- centów chipów? Po pierwsze, wynika to z histo- rycznych korzeni: Już w latach 60. XX wieku re- gion ten był centrum wiedzy i firm z branży. Co więcej, w ostatnich latach powstał niezwykle in- nowacyjny i zintegrowany ekosystem. Dostawcy tacy jak Marketech International Corporation z Tajwanu, Taiwan Puritic Corporation, Kurita Water Industries z Japonii i Chipmetrics Oy z Finlandii – by wymienić tylko kilku – zapewniają, że region łączy wszystkie ogniwa w łańcuchu wartości mi- kroelektroniki i ICT. To wyjątkowa sytuacja. Do tego dochodzi dynamiczne środowisko startu- pów: Firmy takie jak Wandelbots (programy robo- tów AI), Sunfire (wodór), sklep internetowy Bike24 i Saxon Q (mobilne komputery kwantowe) świad- czą o różnorodności regionu Silicon Saxony. Staff- base (doświadczenie pracowników AI), pierwszy „jednorożec” we wschodnich Niemczech, również jest częścią tego krajobrazu. Firmy z branży radiofarmacji, technologii obron- nych, biotechnologii i fizycznej sztucznej inteligen- cji czerpią korzyści z tego ducha przedsiębiorczo- ści. Inicjatywy takie jak Startup Factory boOst wspierają proces wprowadzania innowacji nauko- wych i badawczych na rynek. Cztery renomowane uczelnie napędzają rozwój badań: Uniwersytet Doskonałości – Politechnika w Dreźnie, Politechni- ka w Chemnitz, Politechnika Górnicza w Freibergu oraz Uniwersytet w Lipsku. Państwo wspiera kształcenie wykwalifikowanych pracowników poprzez kreatywne inicjatywy. Na przykład w Dreźnie powstaje nowy kampus, który jako pierwszy zaoferuje niemiecki, uznany na ca- łym świecie, dualny system kształcenia zawodo- wego w języku angielskim. Więcej o regionie ⟶

23

e s h o L t r e b o R © Hotspoty dla dobrych pomysłów „Silicon Saxony to unikalne połą czenie doskonałych badań, największego w Europie klastra mikroelektroniki i niezwykle dynamicznego środowiska dla startupów z branży zaawan sowanych technologii”. prof. dr Ursula M. Staudinger, rektor Politechniki w Dreźnie Badania jutra: Cztery renomowane uczelnie napędzają rozwój. Szybko i pragmatycznie Podczas gdy w wielu miejscach pro- cedury zatwierdzające trwają latami, Saksonia zredukowała biurokrację. Skorzystało na tym na przykład TSMC. Dotacje na nową fabrykę chi- pów tej firmy zostały szybko przy- znane. GlobalFoundries i japońska firma TDDK również otrzymały waż- ne pozwolenia w ciągu kilku miesię- cy. Władze krajowe i regionalne sprawnie koordynują swoje działania w tym obszarze. r e h s e n y k s / k c o t S i ©

24

Deutschland.de – Magazyn Najnowsze technologie spotykają się ze stylem życia Berlin Brandenburgia Region Berlin-Brandenburgia jest uważany za je- den z najbardziej innowacyjnych i kreatywnych w całych Niemczech. Tylko w 2025 roku w Berlinie powstało 619 startupów, a w Brandenburgii 73. Co trzeci startup z branży AI i co piąty niemiecki startup z branży GreenTech ma tu swoją siedzibę. Berlin ma również silne tradycje przemysłowe: Fir- my takie jak Borsig, Siemens i AEG napędzały tam industrializację Niemiec. Również dziś region ten jest bardzo dynamiczny – jego produkt krajowy brutto rośnie szybciej niż w większości innych kra- jów związkowych Niemiec. Wynika to także z fak- tu, że wielu międzynarodowych inwestorów i kor- poracji inwestuje w Berlinie i Brandenburgii: na przykład holenderski producent chipów ASML, producent samochodów Tesla z jedyną fabryką w Europie, Google ze swoim centrum sztucznej inte- ligencji, czy AWS z europejską infrastrukturą chmurową. Berlin – miasto przemian: historia i przy- szłość są tu ze sobą ściśle powiązane. Kreatywne serce Niemiec: region ten uchodzi za szczególnie sprzyjający innowacjom. a r t r o P / k c o t S i © Niemieckie firmy również wykazują chęć inwesto- wania w regionie. Na przykład Siemens inwestuje 750 milionów euro w Siemensstadt Square, miej- sce, które łączy startupy, laboratoria badawcze i zaawansowane technologicznie zakłady produk- cyjne. Na terenie dawnego lotniska Berlin-Tegel powstaje park naukowo-przemysłowy „Urban Tech Republic”, w którym firmy, instytuty badawcze i startupy planują rozwijać technologie przyszłości, w tym technologie energetyczne, mobilne i IT. Model sieciowania już istnieje: Berlin-Adlers hof, największy niemiecki park naukowo-technologiczny. G U k c o t S h g H y F / k c o t S i l i © 24

25

Hotspoty dla dobrych pomysłów Bliskość rządu federalnego, ministerstw i 159 am- basad przyspiesza procesy decyzyjne. Firmy ko- rzystają także z doskonałego środowiska badaw- czego: 7 uniwersytetów, 50 szkół wyższych i niezliczone instytuty zapewniają najwyższej klasy specjalistów – a wszystko to w jednej z najbar- dziej tętniących życiem metropolii Europy. „Eduka- cja w Berlinie jest na światowym poziomie”, piszą ekonomiści z Global Cities Index w Londynie. Nie można też zapomnieć o wyjątkowym berliń- skim stylu życia, który każdego roku przyciąga i zachwyca około dwanaście milionów turystów z całego świata – dzięki licznym atrakcjom i tętnią- cej życiem scenie barowej i klubowej. Wielu przy- jeżdża tu na stałe: Niemal jedna czwarta założy- cieli firm w Berlinie ma korzenie migracyjne. Więcej o regionie ⟶ Miasto startupów Z liczbą 619 nowo założonych firm w 2025 roku Berlin zajmuje pierw- sze miejsce w Niemczech. Blisko co trzecie euro zainwestowane w 2025 roku w niemieckie startupy – czyli około 2,7 miliarda euro – trafiło do stolicy. Platforma startowa dla startupów: Na terenie dawnego lotniska Berlin-Tegel powstaje park naukowo-przemysłowy „Urban Tech Republic”. i s e g a m I - e n n o P _ H b m G t n e m e g a n a M L X T n i l r e B © 25

26

Deutschland.de – Magazyn e h c s n a H S / k c o t S i © W samym sercu europejskich przepływów finansowych Frankfurt/ RenMen 26

27

Hotspoty dla dobrych pomysłów y r o t c a F n u B t e e w S / k c o t S i © 8,3% wartości dodanej brutto Niemiec powstaje w regionie Frankfurt/Ren-Men. To tutaj zbiegają się przepływy finansowe, kształ- tuje się sytuacja rynkowa, ocenia się ryzyko i po- dejmuje decyzje dotyczące przyszłości: Frankfurt nad Menem jest siedzibą Europejskiego Banku Centralnego, Deutsche Börse oraz licznych nie- mieckich i europejskich organów regulacyjnych. Wraz z niezliczoną liczbą dostawców usług finan- sowych i dużych firm konsultingowych, Region Metropolitalny Frankfurt/Ren-Men tworzy jedną z najważniejszych społeczności FinTech w Europie, zatrudniając ponad 120 000 osób – więcej niż ja- kiekolwiek inne centrum finansowe na kontynencie. Liczący 5,8 miliona mieszkańców region obejmuje 18 powiatów i 7 niezależnych miast w Bawarii, He- sji i Nadrenii-Palatynacie. To siedziba głównych gałęzi przemysłu: przemysłu chemicznego, które- go korzenie sięgają firmy Hoechst, inżynierii me- chanicznej, ukształtowanej przez pionierów takich jak Max Braun, oraz przemysłu motoryzacyjnego z tradycyjnymi markami, takimi jak Opel, ale także nowymi graczami, takimi jak Chery Europe, Kia i Hyundai. Oprócz globalnych koncernów krajobraz ten kształtują liczne średnie przedsiębiorstwa, tzw. „ukryci czempioni”. Region ten ma szczegól- nie silną pozycję w dziedzinie nauk biologicznych, gdzie działają takie firmy jak Eli Lilly, Merck, Cyfrowe serce Europy Frankfurt to także cyfrowe serce Europy: od 30 lat mieści się tu DE- -CIX, największy na świecie komer- cyjny punkt wymiany ruchu interne- towego. W tej okolicy powstała prawie jedna trzecia wszystkich niemieckich centrów danych, a w planach są już kolejne – na przy- kład centra Google w Dietzenbach i Hanau. Frankfurt/Ren-Men to ośrodek przemysłowy, który nieustannie się rozwija. Boehringer Ingelheim i Biontech, które nieustannie inwestują w swoje lokalizacje. Dzięki centralnemu położeniu region Frankfurt/ Ren-Men jest jednym z najważniejszych węzłów komunikacyjnych w Europie. W ciągu czterech go- dzin można dotrzeć do wszystkich głównych re- gionów gospodarczych Europy Zachodniej, a bez- pośrednie loty łączą Frankfurt z 95 krajami. Nic dziwnego, że ponad co czwarta firma w regionie ma międzynarodowe korzenie. Ścisła integracja sektora produkcyjnego i usługo- wego tworzy gęstą „sieć przemysłową”, w której zatrudniony jest prawie co drugi pracownik regio- nu. Kolejne inicjatywy sieciowe wzmacniają pozy- cję regionu. Na przykład klaster oprogramowania Ren-Men-Neckar stał się jednym z najważniej- szych ośrodków branży ICT i zaawansowanych technologii na świecie. Inkubatory dużych graczy, takich jak Deutsche Börse i Deutsche Bank, wspierają startupy, korzy- stając z unikalnego środowiska badawczo-nauko- wego. Rezultat: do 2025 roku w regionie zareje- strowano 177 nowych startupów, w tym wiele fintechów, które przyczyniają się do dalszego umacniania pozycji regionu jako wiodącego cen- trum finansowego w Europie kontynentalnej. Dzię- ki centrum startupów i innowacji „Futury” we Frankfurcie ekosystem przedsiębiorczości regionu zyskuje nową przestrzeń, w której spotykają się talenty, badania, przemysł i kapitał – na przykład w dziedzinie sztucznej inteligencji. Więcej o regionie ⟶ 27

28

Deutschland.de – Magazyn Od BMW do OpenAI Region Metropoli talny Monachium f f o k n e d o r o g / k c o t S i © Między indeksem DAX, a jakością życia: 8 z 40 spółek DAX, w tym BMW, Siemens i Allianz, ma swoje siedziby w Monachium – więcej niż w jakim- kolwiek innym niemieckim mieście. Jednak to wła- śnie 93 000 regionalnych przedsiębiorstw, prężnie rozwijających się firm z branży zaawansowanych technologii oraz znakomitych ośrodków badaw- czych, tworzy charakterystyczną mieszankę Mo- nachium w tak zwanej Isar Valley. Region Metropolitalny Monachium rozciąga się na znacznej części południowej Bawarii: obejmuje stolicę kraju związkowego – Monachium – a także 27 powiatów i sześć miast, w tym Augsburg, In- golstadt i Landshut. W regionie mieszka ponad 6 milionów ludzi, generując produkt krajowy brutto w wysokości prawie 420 miliardów euro (dane z 2023 roku). Szczególnie dynamicznie rozwija się sektor technologii informacyjno-komunikacyjnych, który stał się jedną z wiodących gałęzi gospodar- ki obok przemysłu motoryzacyjnego oraz sektora finansowego i kredytowego. Dlatego też w rankin- gu Smart City Index 2025 Monachium uznano za najmądrzejsze miasto Niemiec. Globalni gracze, tacy jak AWS, Google, IBM Wat- son, Infineon, Microsoft i Apple, stale rozszerzają swoją obecność w regionie. Od 2025 roku w mie- ście swoją siedzibę mają również OpenAI i chiń- ska firma technologiczna TikTok. Ponadto Deut- sche Telekom, SAP i Nvidia intensywnie inwestują w budowę wysokowydajnej infrastruktury AI. Kolejnym flagowym projektem jest klaster lotni- czo-kosmiczny, w którym mieści się Niemieckie Centrum Lotniczo-Kosmiczne (DLR) i niemiecka siedziba Airbusa. Swoją nową siłę pokazuje Stolica startupów w Niemczech: w Mo- nachium działa blisko 2500 startupów. IEC: ewenement na skalę europejską Uniwersytet Ludwika i Maksymiliana w Monachium jest jednym z wiodących uniwersytetów w Niemczech. Dzięki Centrum Innowacji i Przedsiębiorczości (LMU Innovation & Entrepreneurship Center, IEC) pełni funkcję centrum dla startupów i europejskiego wzoru do naśladowania w łączeniu nauki z biznesem. IEC wspiera przedsiębiorców w przekształcaniu innowa- cyjnych pomysłów w atrakcyjne modele biznesowe. Główny nacisk kładziony jest na technologie Deep- Tech, sztuczną inteligencję i nauki przyrodnicze. Dzięki silnej sieci inwestorów, mentorów i partnerów branżowych założyciele firm zyskują dostęp do finan- sowania, doradztwa strategicznego, zasobów do prototypowania oraz rynków globalnych. 28

29

Hotspoty dla dobrych pomysłów 43,1% tyle wynosi odsetek osób posiadających wyższe wykształcenie zatrudnionych w Regionie Metro- politalnym Monachium. Średnia w Niemczech wynosi 20,5%. y l i t o j / o t o h p k c o t S i © również przemysł obronny, skupiający wiele przedsiębiorstw. Monachium jest liderem w Niemczech także pod względem aktywności startupów. Miasto może się obecnie pochwalić blisko 2500 startupami. „Jed- norożce”, takie jak Helsing, Quantum Systems i Celonis, umacniają renomę regionu Isar Valley. Do tego sukcesu przyczynia się dynamiczna sieć in- westorów, mentorów, instytutów badawczych, po- nad 25 uczelni i akademii oraz renomowanych uniwersytetów: Uniwersytet Ludwika i Maksymi- liana w Monachium (LMU) oraz Politechnika w Monachium osiągają znakomite wyniki w między- narodowych rankingach. Stolica Bawarii wyróżnia się jednak nie tylko jako centrum gospodarcze i naukowe, ale także pod względem jakości życia: architektura, kultura, par- ki, jeziora, pobliskie Alpy, a przede wszystkim Ok- toberfest sprawiają, że Monachium jest jednym z najpiękniejszych i najpopularniejszych miast w Niemczech. Przyczynia się do tego piłka nożna: legendarny FC Bayern Monachium, zrzeszający 432 500 członków, jest największym klubem spor- towym na świecie. Więcej o regionie ⟶ Styl życia w Monachium: miasto położone jest w pobliżu pięknych, naturalnych krajobrazów. „Region gospodarczy Monachium oferuje niezwykłe połączenie doskonałych instytucji edukacyjnych i badawczych, zróżnicowanego otoczenia biznesowego oraz dynamicznej sceny startupowej”. r e d ö R z t i r o M © 29 dr Christian Scharpf, Kierownik Departamentu Pracy i Spraw Gospodarczych Miasta Monachium

30

Deutschland.de – Magazyn l o r e o g / k c o t S i © Energia żywiołów Region Metropoli talny Hamburga Energetyka i przemysł definiują jeden z najdyna- miczniejszych regionów gospodarczych Niemiec – Region Metropolitalny Hamburga. Obejmuje on Wolne i Hanzeatyckie Miasto Hamburg oraz 20 powiatów i miast niezależnych w Szlezwiku- -Holsztynie, Dolnej Saksonii i Meklemburgii-Pomo- rzu Przednim – od wybrzeża Morza Północnego po Morze Bałtyckie i daleko w głąb lądu. Około 5,5 miliona mieszkańców Regionu Metropolitalnego Hamburga wygenerowało w 2023 roku produkt krajowy brutto w wysokości około 291 miliardów euro. Rzeka Łaba jest siłą napędową całego regionu, umożliwiając globalne łańcuchy dostaw dla firm takich jak Airbus, Blohm+Voss i Aurubis. Port w Hamburgu – największy port morski Niemiec i trzeci co do wielkości port kontenerowy w Euro- pie – stanowi centralny węzeł infrastruktury obejmującej cały kontynent. Utworzyła się tu duża społeczność logistyki morskiej oraz startupy opracowujące rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji. Długą tradycję w regionie ma też przemysł che- miczny i inżynierii mechanicznej. W ChemCoast Park Stade swoją siedzibę mają globalne firmy, takie jak Dow. W Lubece firmy takie jak Euroim- mun i Dräger współpracują z instytutami badaw- czymi z zakresu nauk przyrodniczych. ChemCoast Park Brunsbüttel to jeden z największych parków przemysłowych w północnych Niemczech. 30

31

g r u b m a H i l e z n a k s t a n e S © Hotspoty dla dobrych pomysłów „Region Metropolitalny Hamburga to syno- nim krótkich dystansów, szybkich decyzji i bliskiej współpracy między biznesem, nauką i praktyką. To właśnie tutaj powstaje dynami- ka, która zapewnia bezpieczeństwo i kieru- nek inwestycji”. dr Melanie Leonhard, Senator ds. Gospodarki, Pracy i Innowacji Jednak Region Metropolitalny Hamburga ma silną pozycję również w innych obszarach, na przykład jako centrum przemysłu lotniczego. W tzw. CFK- Valley w Stade mieszczą się takie ośrodki badaw- cze, jak Niemieckie Centrum Lotnictwa i Kosmo- nautyki czy Instytut Fraunhofera ds. Technologii Produkcji i Stosowanych Badań Materiałowych. Skrót CFK oznacza tworzywa sztuczne wzmoc- nione włóknem węglowym; w CFK-Valley prowa- dzone są prace nad lekkimi, wyjątkowo wytrzy- małymi materiałami kompozytowymi, które znajdują zastosowanie między innymi w przemy- śle lotniczym. Hamburg jest ponadto jednym z wiodących europejskich centrów medialnych, in- formatycznych i kreatywnych, zatrudniającym po- nad 110 000 osób w 25 000 firm. Jego atrakcyjność dodatkowo zwiększa tętniąca życiem scena startupowa: jedna czwarta nowych startupów zajmuje się sztuczną inteligencją. 27 000 błysków laserowych na sekundę generuje największy i najpotężniejszy laser rentgenowski na świecie. Dzięki europejskiemu teleskopowi XFEL w Hamburgu i Szlezwiku- Holsztynie naukowcy mogą badać szczegóły na poziomie atomowym wirusów, komórek, reakcji chemicznych i struktur materiałów. Korzystają na tym przede wszystkim dziedziny takie jak biologia strukturalna, chemia i materiałoznawstwo. 31 Ekosystem ten uzupełniają takie instytucje jak Centrum Sztucznej Inteligencji w Hamburgu, re- nomowane przedsiębiorstwa, Uniwersytet w Ham- burgu oraz Niemieckie Centrum Badań nad Sztuczną Inteligencją. Hamburg zajmuje obecnie trzecie miejsce w kraju pod względem liczby rund finansowania startupów. Podstawą sukcesu regionu metropolitalnego są utalentowani pracownicy, których łatwo znaleźć w otoczeniu ponad 40 uniwersytetów, uczelni i insty- tucji badawczych. Nic dziwnego, że Instytut Go- spodarki w Kolonii (IW Köln) uznał Hamburg za najbardziej atrakcyjne miasto w Niemczech w 2023 roku – w kategoriach energii odnawialnej, dostępności wykwalifikowanej kadry, cyfryzacji oraz infrastruktury transportowej. Rozwijająca się scena startupów Z liczbą 1540 aktywnych startupów miasto Ham- burg wykazuje imponującą dynamikę przedsię- biorczości. Tylko w 2025 roku powstały 203 nowe startupy, co stanowi wzrost o 26% w porównaniu z rokiem poprzednim. Szczególnie silny jest sektor GreenTech: w branży tej działa 22% hamburskich startupów (w porów- naniu z 16% w skali kraju). Godny uwagi jest rów- nież wymiar międzynarodowy: 21% założycieli startupów urodziło się za granicą (w porównaniu z 13% w skali kraju). Więcej o regionie ⟶

32

Deutschland.de – Magazyn Ekscytująca transformacja RenRuhra Niewiele regionów przeszło w ostatnich dekadach tak dynamiczną transformację, jak Region Metro- politalny Ren-Ruhra. Z ponad dziesięcioma milio- nami mieszkańców, jest to najludniejszy region w Niemczech. Jako kolebka industrializacji znaczą- co przyczynił się do dobrobytu Niemiec. Nadal ge- neruje pięć procent niemieckiego produktu krajo- wego brutto. Przemysł stalowy, górniczy i motoryzacyjny stwo- rzyły gęstą sieć centrów logistycznych, s t r e s / k c o t S i © Węgiel i stal stanowiły podstawę potęgi przemysłowej Zagłębia Ruhry; dziś re- gion ten wkracza w nową erę. Po lewej: port wewnętrzny w Duisburgu, obecnie popularna dzielnica rozrywkowa. 2,2 mld euro – tyle wynosi wartość dodana brutto wyge- nerowana przez ponad 200 firm i ponad 21 000 pracowników TechnologieZentrumDortmund. Park technologiczny jest jednym z największych w Europie i stanowi przykład wysokiej dynamiki regionu. Współpracują tu firmy i naukowcy z dzie- dzin biomedycyny i biotechnologii, technologii produkcji, mikro- i nanotechnologii, logistyki oraz oprogramowania i IT. 32 l o r e o g / k c o t S i ©

33

Hotspoty dla dobrych pomysłów „Transformacja jest częścią naszego DNA. Jako od dawna działający ośrodek przemysłowy nieustannie się rozwijamy i aktywnie kształtu- jemy transformację w kierunku go- spodarki neutralnej klimatycznie. Dążąc do stania się pierwszym neu- tralnym klimatycznie regionem przemysłowym w Europie do 2045 roku, firmy otwierają przed sobą doskonałe perspektywy zrównowa- żonego wzrostu i długoterminowe- go sukcesu”. Felix Neugart, Dyrektor Zarządzający NRW.Global Business GmbH zasobami, cyberbezpieczeństwo, logistyka i opie- ka zdrowotna. Dortmund, Bochum, Kolonia i Düs- seldorf stały się nowymi ośrodkami przedsiębior- czości. Startupy takie jak Schüttflix, Metalshub i FibreCoat pokazują, jak niemieccy przedsiębiorcy rewitalizują tradycyjne gałęzie przemysłu, digitali- zując logistykę materiałów budowlanych i handel surowcami, a także opracowując nowe, wysoko- wydajne materiały dla sektora mobilności, energetyki i przemysłu. Region Metropolitalny Ren-Ruhra z powodzeniem wykorzystał swoje dziedzictwo przemysłowe, aby wyzwolić ogromny potencjał na przyszłość. Sprzyja temu zróżnicowane i otwarte społeczeń- stwo: na przykład w Kolonii powstała liczna społeczność chińska, w Düsseldorfie natomiast – liczna społeczność japońska. Więcej o regionie ⟶ nieruchomości i doskonałą infrastrukturę trans- portową. Autostrady, linie kolejowe i dwa między- narodowe lotniska zapewniają płynny transport. Ren to najważniejszy śródlądowy szlak wodny Eu- ropy, w Duisburgu zaś znajduje się największy port śródlądowy kontynentu – stąd pociągi towa- rowe kursują wzdłuż „Nowego Jedwabnego Szla- ku” aż do Chin. W promieniu 500 kilometrów od regionu mieszka 160 milionów ludzi – co stanowi gigantyczny rynek zbytu. Nowe kierunki rozwoju przemysłu, rozwijająca się scena startupów, doskonałe badania naukowe i silne wsparcie rozwoju gospodarczego czynią ten region wyjątkowo atrakcyjnym. Znajduje się tu po- nad 24 000 przedsiębiorstw zagranicznych, co stanowi jedną piątą wszystkich firm międzynaro- dowych w Niemczech, takich jak holenderski kon- cern chemiczny LyondellBasell, estoński produ- cent żywności Tactical Solutions i amerykański producent ogniw paliwowych Cummins. Blisko dwadzieścia centrów technologicznych i startupowych łączy firmy i środowisko akademic- kie, szczególnie w obszarach takich jak DeepTech, GreenTech i efektywne gospodarowanie Region wiedzy z przyszłością W ciągu zaledwie kilku dekad region Ren-Ruhra stał się jednym z najważniej- szych ośrodków wiedzy w Europie. Obecnie szczyci się 22 uczelniami oferu- jącymi około 400 kierunków studiów i jednym z najwyższych zagęszczeń in- stytucji badawczych. Opracowują one rozwiązania na przyszłość – od bezpie- czeństwa IT i sztucznej inteligencji, przez cyberbezpieczeństwo, cyfrową opiekę zdrowotną, po zieloną stal. 33

34

Deutschland.de – Magazyn Globalni gracze, tajemniczy mistrzowie, startupy Region Metropo litalny Stuttgartu produkcyjnym. Swoje siedziby mają tu zarówno duże korporacje, jak i średniej wielkości, ukryci czempioni – od Porsche, Thales i Bosch, przez Mahle i Kärcher, po Trumpf i Festo. Dzięki temu przemysłowemu DNA region dysponu- je wyjątkową wiedzą specjalistyczną w kluczo- wych dziedzinach zaawansowanych technologii, technologii produkcji, robotyki i mobilności, a tak- że technologii środowiskowych i zrównoważonego budownictwa. Istotne dla regionu są również roz- wiązania zapewniające przyszłościowe dostawy energii z wykorzystaniem technologii akumulato- rów, ogniw paliwowych i wodoru. Silne klastry stanowią podstawę dla nowych ob- szarów priorytetowych, zwłaszcza w dziedzinie cyfryzacji, przy czym coraz większego znaczenia nabierają startupy zajmujące się sztuczną inteligencją. Kolebką motoryzacji jest Stuttgart – w każdym ra- zie to właśnie Mercedes-Benz przypisuje sobie wynalezienie samochodu w 1886 roku. Od tego czasu w południowo-zachodnich Niemczech roz- winął się jeden z najbardziej prężnie działających klastrów motoryzacyjnych na świecie. W sektorze tym zatrudnionych jest ponad 220 000 osób. Aglomeracja ta, dzięki swoim innowacjom, ucho- dzi za technologiczną potęgę nad rzeką Neckar – i słynie również z wysokiej jakości życia, bogatej przyrody i kultury. Region Stuttgartu obejmuje stolicę Badenii-Wir- tembergii i pięć otaczających ją powiatów, w któ- rych mieszka około 2,8 miliona ludzi z ponad 170 krajów. Z produkcją gospodarczą na poziomie 151 miliardów euro, generuje on 4,3% krajowej warto- ści dodanej brutto. Blisko jedna trzecia wszystkich pracowników zatrudniona jest w sektorze 36%spośród ponad 42 000 niemieckich wniosków patentowych w 2025 roku pochodziło z Badenii- -Wirtembergii, co stawia ten kraj związkowy na pierwszym miejscu, wyprzedzając Bawarię. 34 i i i g n i r e e n g n E s s h T / h s a p s n U © l

35

Hotspoty dla dobrych pomysłów „Region Stuttgartu to jeden z najsilniejszych ośrod- ków gospodarczych w Europie. Swoją siedzibę mają tu znane na całym świecie firmy, takie jak Mercedes- -Benz, Bosch, Stihl, Trumpf i IBM. Jako ośrodek za- awansowanych technologii region szczyci się świet- ną infrastrukturą uniwersytecką i badawczą. Jest również liderem w zakresie zgłoszeń patentowych.“ Michael Kaiser, Dyrektor Zarządzający Korporacji Rozwoju Gospodarczego Regionu Stuttgartu Wynika to również z renomowanego środowiska badawczego, wysokiego poziomu edukacji i dużej otwartości społecznej. Jednocześnie Badenia- -Wirtembergia może pochwalić się silnym sekto- rem przemysłu kulturalnego i kreatywnego, za- trudniającym 192 000 osób. To połączenie sprawia, że region tętni życiem. Edukacja to klucz do sukcesu Spośród 1,5 miliona osób zatrudnionych w regio- nie prawie 90 procent posiada wykształcenie za- wodowe. W porównaniu z innymi lokalizacjami wskaźnik ten jest wyjątkowo wysoki. Sieć akade- micka obejmuje 22 uczelnie i uniwersytety, 2 In- stytuty Maxa Plancka, 8 Instytutów Fraunhofera, kampus innowacji w dziedzinie sztucznej inteli- gencji Cyber Valley oraz Centrum Badań nad Energią Słoneczną i Wodorem. Ponadto w sekto- rze prywatnym działa wiele innych ośrodków ba- dawczo-rozwojowych, a także wiele regionalnych centrów kompetencji i innowacji. Więcej o regionie ⟶ Stuttgart z góry: widok na miasto położone w kotlinie 35 x u D n o m S / k c o t S i i ©

36

Wy pytacie, my odpowiadamy FA Każdy, kto chce z powodzeniem założyć firmę w Niemczech, powinien się do tego starannie przy- gotować. Założyciele z krajów spoza UE zazwy- czaj potrzebują zezwolenia na pobyt w przypadku prowadzenia działalności na własny rachunek lub wykonywania pracy niezależnej, zgodnie z art. 21 Ustawy o pobycie, działalności zarobkowej i inte- gracji cudzoziemców. Jeśli będą w stanie utrzy- mać się z działalności na własny rachunek, ze- zwolenie na pobyt, początkowo ważne przez trzy lata, zostanie przedłużone. Po pięciu latach wy- dawane jest tzw. zezwolenie na osiedlenie się, które uprawnia do bezterminowego pobytu na te- renie Niemiec. Firmy zagraniczne, które chcą zaistnieć na rynku niemieckim, potrzebują odpowiedniej struktury prawnej. Najczęściej spotykanymi opcjami są spółka zależna lub oddział. Szczególnie popular- na jest GmbH, która jako niezależna spółka z ograniczoną odpowiedzialnością oferuje elastycz- ność i przejrzyste zobowiązania. Oddział nato- miast pozostaje organizacyjnie częścią zagranicz- nej spółki-matki – z różnym stopniem autonomii. Założenie spółki z ograniczoną odpowiedzialno- ścią jest stosunkowo proste i można to zrobić za- ledwie w kilku krokach. Posiadam już firmę i chciałbym otworzyć oddział w Niemczech. O czym muszę pamiętać? 1 2 Chcę założyć firmę w Niemczech. Czy potrzebuję wizy? Deutschland.de – Magazyn Więcej o wizach i zezwoleniach na pobyt ⟶ Więcej o zakładaniu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (GmbH) ⟶ 36

37

AQ3 Niemcy oferują konkurencyjny system podatkowy dla firm. Średnie obciążenie podatkowe wynosi około 30 procent – chociaż wiele gmin oferuje łączne stawki podatkowe poniżej 25 procent. Wszystkie spółki kapi- tałowe – spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (GmbH), spółki akcyjne (AG) oraz krajowe oddziały spółek zagranicznych – podlegają podatkowi od osób prawnych, który jest rodzajem podatku dochodowego dla przedsiębiorstw. Dodatkowo istnieje podatek soli- darnościowy i podatek od działalności gospodarczej. Podczas gdy podatek od osób prawnych i podatek solidarnościowy są regulowane jednolicie w całych Niemczech, podatek od działalności gospodarczej jest ustalany przez poszczególne miasta. Niemcy oferują inwestorom szeroki wachlarz moż- liwości finansowania. Programy te obejmują wsparcie finansowe, programy szkoleniowe oraz zachęty do prowadzenia badań i rozwoju. Kon- kretne finansowanie projektu zależy od takich czynników, jak wielkość firmy, lokalizacja inwesty- cji i branża. Znaczna część tych programów jest finansowana przez Unię Europejską. Ponadto, wsparcie zapewniają także zarówno rząd federal- ny Niemiec, jak i poszczególne kraje związkowe. 4 Więcej o podatkach korpo- racyjnych w Niemczech ⟶ Czy istnieją jakieś programy moty- wacyjne dla inwestorów? Jak opodatkowane są firmy w Niemczech? Wy pytacie, my odpowiadamy Więcej o programach finansowania ⟶ 37

38

Deutschland.de – Magazyn Być może jest jakieś pytanie dotyczące tej lokalizacji A nawet kilka. Oto perspektywa eksper- tów: na pytania odpowiadają doradca ds. inwestycji przy Urzędzie Kancler- skim, założycielka startupu z Iranu, in- westor z Indii, szefowa miejskiego biura obsługi inwestora oraz przedstawiciel firmy doradzającej koreańskim przed- siębiorstwom w Niemczech. 38

39

Przykłady Jak przekonać zagranicznych inwestorów do Niemiec, Panie Blessing? „Nie ma jednego argumentu, który przemawia za Niemcami. Należy tu podać cały szereg faktów. Niemcy są największym rynkiem w Europie i trze- cią największą gospodarką narodową świata. Niemcy jako jedyny kraj z G7 mają rating AAA. Ze względu na strukturę przedsiębiorstwa z dominu- jącą klasą średnią Niemcy stanowią solidną i bez- pieczną scenę dla wysoko innowacyjnych startu- pów. Środowisko naukowe ma doskonałą pozycję – zwłaszcza jeśli chodzi o badania stosowane i ukierunkowane na przemysł. Niemcy są świadome stojących przed nimi wyzwań i podejmują je. Rząd federalny zainwe- stował 500 miliardów euro w infrastrukturę i fun- dusz klimatu i transformacji. Wraz z powstaniem inicjatywy ‚Made for Germany’ 133 przedsiębior- stwa zapowiedziały inwestycje w Niemczech o wartości 800 miliardów euro. Co to oznacza z punktu widzenia zagranicznych inwestorów? Rynek, który już teraz jest bardzo interesujący, będzie się w najbliższych latach znacznie rozwijał i stanie się jeszcze bardziej atrakcyjny. Lokalne przedsiębiorstwa dokonują ogromnych inwestycji, co oznacza, że wierzą w ten rynek i w zyski, jakie można na nim osiągnąć. I właśnie tutaj do gry wchodzą zagraniczni inwe- storzy: ich kapitał i zaangażowanie odgrywają kluczową rolę, ponieważ państwo nie jest w sta- nie samodzielnie zrealizować wszystkich niezbęd- nych inwestycji. To właśnie przedsiębiorstwa sta- nowią prawdziwe koło zamachowe gospodarki. Zarówno fundusze finansowe, jak i inwestorzy branżowi planujący ekspansję w Niemczech zyskują stabilne, bezpieczne, a przede wszystkim niezwykle perspektywiczne otoczenie do rozwoju biznesu”. s s e r p o t o F - r e s e G l i / e c n a i l l a e r u t c p © i Martin Blessing Od 2025 roku jest osobistym do- radcą kanclerza Niemiec ds. in- westycji, oprócz tego kieruje radą nadzorczą Germany Trade and Invest. Od 2008 do 2016 roku Blessing był przewodniczącym zarządu Commerzbank, od 2022 roku jest prezesem rady zarzą- dzającej największego duńskiego banku Danske Bank. 39

40

Deutschland.de – Magazyn Dlaczego założyła Pani swój startup w Brandenburgii, a nie w Krzemowej Dolinie, Pani Madani? „Nie tyle wybierałem między Brandenburgią a Doliną Krzemową, co raczej między miejscem, w którym mogę założyć firmę, a miejscem, do którego dostęp nie jest oczywisty dla osób o moim pochodzeniu. Obywatelka Iranu napotkałaby w USA bardzo duże bariery – ze względu na sytuację polityczną i niepewność dotyczącą wiz oraz perspektyw życia i pracy. W Niemczech miała możliwość studiowania, pracy naukowej, a później szan- sę na stworzenie przedsiębiorstwa studiowanie, pracę naukową, a później założenie własnego biznesu. Kraj związkowy Brandenburgia wspierał nas przy tym. Dostępne granty, uczelnie wyższe oraz dojrzały eko- system innowacji i startupów pozwoliły sprawnie przekuć ten pomysł w realny biznes. Odczuwam za to dużą wdzięczność. Równocześnie widzę jednak wyzwania: Niemiecki system sprawnie pomaga na etapie tworzenia startupów, ale podczas rozwijania biznesu wsparcie wyraźnie słabnie. Kiedy firmy chcą skalować swój biznes, inwestować w zaplecze badawcze czy utrzymać międzynarodową kon- kurencyjność, pojawiają się luki w finansowaniu, a same procedury trwają zbyt długo. Mimo to właśnie tutaj założyłam CanChip. Mój wybór nie wynika z faktu, że Brandenburgia jest doskonała. Wierzę po prostu, że kluczowe innowacje nie są zarezerwowane wyłącznie dla Doliny Krzemowej. Badania naukowe są w Niemczech mocno rozwinięte – musimy się tylko nauczyć wspierać rozwój firmy tak samo skutecznie, jak jej zakładanie”. Ghazaleh Madani Biolog molekularna ze swoim startupem CanChip chce zre- wolucjonizować badania nad rakiem. Jej zespół opracowuje tak zwane modele Tumor on a Chip. W ten sposób można przetestować skuteczność leków w warunkach typowych dla guzów występujących u człowieka. zobacz wideo 40 e n r ö B n i t n a t s n o K ©

41

Przykłady Satjiv Chahil Satjiv Chahil pochodzi z Indii i przybył do USA na studia. Jako menedżer pracował dla takich firm, jak IBM, Apple i Sony. Niemcy poznał w latach 90. XX wieku, będąc wtedy na stanowisku dyrektora kontraktowego Apple Europe. W regionie Monachium ekspert widzi duży potencjał, by stać się nowym centrum technologicznym Europy. Dlaczego zdecydował się Pan na zmienianie świata w rejonie Monachium, Panie Chahil? e n t a w y r p e c ę d z © i j „Kiedy przybyłem do Monachium, wielokrotnie byłem pod wrażeniem niestandardowych możli- wości, jakie daje to miasto. Poziom zaawansowania technicznego robi ogromne wrażenie – to doskonałość w dziedzinie motoryzacji, technologii przemysłowej, medycyny i optyce, budo- wana przez pokolenia. Najbardziej imponuje mi jednak towarzysząca temu wysoka kultura życia – od muzyki i architektury, po świadomość ekologiczną, dumę z rzemiosła i bezkompro- misową jakość. Monachium w pewnym sensie przypomina Dolinę Krzemową, którą poznałem na początku lat 80. XX wieku, nie ze stylu, ale potencjału. To miasto ma wszystko, czego potrzeba: doskonałe zaplecze edukacyjne, wykwalifikowane kadry, bliskość przemysłowego serca Europy i rosnące zapotrzebowanie na odważne myślenie. Moim przyjaciołom w Bawarii mówię: ‚Nie musimy stać się San Francisco. Wystarczy, że w pełni wykorzystamy potencjał Monachium.’ Niemiecka tradycja inżynierska wyróżnia się tym, że potrafi ulepszać rzeczy. Kolejnym krokiem jest tworzenie rzeczy, których dotąd nie było. Wierzę, że Monachium jest gotowe na ten krok i czuję, że to przywilej, że mogę mieć swój wkład w to, jak go zrealizować”. 41

42

Deutschland.de – Magazyn Co sprawia, że Düsseldorf to hub azjatycki Europy, Pani Winkels? e k b ü L l e a h c M i , l e i f r o d e s s ü D w i k r a d o p s o G i j c o m o r P d ą z r U © „Düsseldorf to jedno z najbardziej kosmopolitycz- nych centrów biznesowych w Niemczech, co czyni go wyjątkowo atrakcyjnym punktem na mapie inwestycyjnej. Centralne położenie w Europie, międzynarodowe lotnisko oraz rozbudowana infrastruktura gwarantują szybki dostęp do klien- tów i partnerów – zarówno w samym Zagłębiu Ruhry, jak i poza nim. Dynamiczne branże przyszłości oraz usługi zwią- zane z biznesem kształtują krajobraz gospodar- czy Düsseldorfu. Dywersyfikacja tutejszego prze- mysłu i usług gwarantuje stabilność ekonomiczną, a wysokie zagęszczenie biznesu czyni Düsseldorf idealnym miejscem na siedzibę główną – tak na rynek niemiecki, jak i europejski. Międzynarodowe przedsiębiorstwa mają tutaj dostęp do niemiec- kiego rynku i ugruntowaną sieć międzynarodową. Düsseldorf jest kluczowym ośrodkiem bezpośred- nich inwestycji zagranicznych w Nadrenii-Westfalii i centrum współpracy Azji i Europy, z ugruntowa- nymi społecznościami biznesowymi z Japonii, Chin, Indii i Korei. Miasto to utrzymuje oprócz tego mocne relacje z wybranymi gospodarczymi klu- czowymi regionami, od Azji, przez rejon EMEA, po USA i Kanadę”. Theresa Winkels Kieruje jednostką promocji gospodarczej w stolicy Nadrenii- Westfalii, Düsseldorfie. To miasto nad Renem skupia trzecią co do wielkości społeczność japońską w Europie. W Düsseldorfie mieszka ponad 8000 Japończyków, a w mieście działa około 400 japońskich przedsiębiorstw. 42

43

Yeonjae Kim Jako dyrektor regionalny kieruje on centralą europejską Kotra (Korea Trade-Investment Pro- motion Agency) we Frankfurcie nad Menem. Kotra to koreańska organizacji wspierania inwesty- cji i handlu. Przykłady Co Niemcy mogą zaoferować inwe- storom z Korei, Panie Kim? „W roku 2025 Korea była dziewiątym największym partnerem handlowym Niemiec spoza UE. Dla inwestorów z Korei kluczowym atutem Niemiec pozostaje bezpośredni dostęp do rynku unijnego liczącego ponad 450 milionów konsumentów. To unikalny walor, którym dysponują tylko nieliczne regiony przemysłowe. Niemcy są bramą UE: To właśnie w regionie Frankfurtu swoje europejskie centrale otworzyły kluczowe koncerny z Korei, w tym Samsung Electronics, Hyundai i Kia, rozwija- jące swoją działalność na niemieckim rynku nieprzerwanie od lat 80. XX wieku. Od pandemii, ze względu na K-Culture, także koreańskie dobra konsumpcyjne cieszą się coraz większą popularnością. Zaledwie dwa koncerty grupy BTS w Monachium przyciągnęły blisko 140 tysięcy fanów. Koreańscy piłkarze grają w Bun- deslidze i zwiększają zaufanie do koreańskich marek. W świecie niestabilności geopolitycznej międzynarodowa współpraca gospodarcza zyskuje na znaczeniu. Dla dwóch krajów przemy- słowych zorientowanych na eksport taki wza- jemny rozwój ma centralne znaczenie. Współ- praca ma szczególny potencjał także w dziedzi- nach obrony i sztucznej inteligencji. Jestem przekonany, że Korea i Niemcy będą zacieśniać swoją współpracę w tych perspektywicznych branżach”. n u m n S i i k n o e J © 43

44

Deutschland.de – Magazyn 44 h c e t n o B © i Zapewniła dynamikę go- spodarczą: firma Biontech (powyżej). Po prawej: Wi- zualizacja Life Science Campus w Moguncji i l o d u t s d a w u a r g / z n a M i t m a s g n u n a p t d a t S © l

45

Moguncja myśli na wielką skalę Moguncja myśli na wielką skalę Przełomowe badania spotykają się z przyszłościowymi bran- żami: w Moguncji uniwersytety, instytuty badawcze i firmy biotechnologiczne ściśle ze sobą współpracują. Nie jest to przypadek, lecz wynik jasno określonej strategii. Tekst: Dennis Buchwald Biotechnologię uważa się za jedną z kluczowych technologii XXI wieku. Ta branża przyszłości rozwija się nie tylko w Lon- dynie czy San Francisco, ale także w stosunkowo spokojnej Moguncji, stolicy Nadrenii-Palatynatu. Moguncja dąży do tego, aby stać się jedną z wiodących lokalizacji dla biotech- nologii i nauk przyrodniczych. W przedsięwzięciu tym kluczową rolę odgrywa Biomindz, spółka komunalna założona w 2023 roku. Cel: z Moguncji biomindz zamierza dalej rozwijać przełomowe technologie z korzyścią dla ludzi. Startupy i przedsiębiorstwa mają mieć możliwość skutecznego zakładania działalności i rozwoju w Moguncji. Jako tzw. „punkt kompleksowej obsługi” biomindz pełni funkcję centralnego punktu kontaktowego dla firm, in- westorów i instytucji badawczych. 42 boiska piłkarskie przestrzeni dla przełomowych pomysłów Sercem tej inwestycji jest Life Science Campus. Położony zaledwie kilkaset metrów od stadionu piłkarskiego FSV Mainz 05 i Uniwersytetu Johannesa Gutenberga, uwi- dacznia te wysiłki w sposób szczególny. Na terenie inwesty- cji powstaje kilka budynków laboratoryjnych i biurowych. Łącznie w granicach miasta dostępnych jest około 30 hekta- rów terenów przeznaczonych na założenie, prowadzenie i rozwijanie działalności gospodarczej. To mniej więcej tyle, co 42 boiska piłkarskie. Dla Dyrektora Zarządzającego Biomindz, Felixa Wäldera, istotny jest nie krótkoterminowy sukces, ale długoterminowy wzrost: „Chcemy ponownie zainwestować w przyszłość, mię- dzynarodową uwagę i dynamikę gospodarczą, jakie Mogun- cja zyskała dzięki sukcesowi firmy Biontech”. Niemiecka fir- ma biotechnologiczna była pierwszą firmą na świecie, która uzyskała zgodę na szczepionkę opartą na mRNA podczas pandemii COVID-19. Podczas gdy Biontech przechodzi obecnie transformację, Moguncja nadal napędza rozwój branży. „To wzorcowy przykład, że miasto tak strategicznie stawia na branżę przyszłości”, mówi Felix Wälder. Silny region gospodarczy z renomowanymi firmami Pomimo stosunkowo niewielkiej liczby mieszkańców, wyno- szącej około 227 000, Moguncja konkuruje z międzynarodo- wymi potęgami. Aby zyskać przewagę, Biomindz promuje nie tylko atuty samego miasta, ale także całego regionu Frankfurt/Ren-Men. „Moguncja leży w silnym regionie 45

46

Deutschland.de – Magazyn Innovation Labz na cam- pusie (wizualizacja). Poni- żej: Praca w laboratorium ) 3 ( z d n m o B © i i gospodarczym, z renomowanymi firmami, takimi jak Merck, Boehringer Ingelheim, Sanofi i Schott Pharma”, mówi Wälder. „Firmy, które wybierają Moguncję, wybierają również zalety regionu”. pragmatyczni oraz chętnie świętują w dobrym towarzystwie. „Moguncja to po prostu atrakcyjne miejsce do życia i pracy”, mówi Wälder. Co więcej, z perspektywy Wäldera, na korzyść Moguncji przemawiają również inne czynniki. Na przykład, miasto jest centralnie położone w Europie i ma „doskonałe połączenia infrastrukturalne z rynkami globalnymi”. Lotnisko we Frank- furcie oddalone jest o niecałe 25 minut. Co więcej, miasto i region mogą pochwalić się szerokim gronem wysoko wykwa- lifikowanych specjalistów. Dzięki uniwersytetowi, uczelni wyższej, kilku ośrodkom badawczym i klinikom Moguncja jest uznanym ośrodkiem naukowym. Poza tym Wälder podkreśla wyjątkowy „klimat Moguncji”. Chodzi tu o styl życia miesz- kańców, którzy są postrzegani jako otwarci, serdeczni i 46 Ratunek dla chorych winorośli Sprzyjające warunki do osiedlenia się w mieście przekonały na przykład startup LigniLabs. Młoda firma pracuje nad przyjaznym dla środowiska środkiem ochrony roślin dla wi- norośli, który ma zwalczać chorobę grzybową Esca, wcze- śniej uważaną za nieuleczalną. „Moguncja to idealna lokali- zacja dla nas jako startupu biotechnologiczno-chemicznego”, mówi współzałożyciel, dr Justin Grabow. „Wyraźnie widać, że polityka, nauka i gospodarka wspólnie pracują nad dalszym rozwojem tego ośrodka”.

47

Moguncja myśli na wielką skalę Również firma Tron jest już głęboko zakorzeniona w mieście. Instytut badawczy w Moguncji, współtworzony przez zało- życieli Biontech, Uğura Şahina i Özlemę Türeci, bada nowe metody diagnostyki i terapie w leczeniu chorób o dużym, niezaspokojonym zapotrzebowaniu medycznym, specjalizu- jąc się między innymi w onkologii. Kierownik projektu, dr Nina Lolies, mówi o tej lokalizacji: „W Moguncji nauka, zastosowa- nia kliniczne i wdrażanie ekonomiczne są ze sobą ściśle po- wiązane. I właśnie ta interakcja tworzy idealne środowisko dla naszej misji”. Najbardziej dynamiczne miasto w Niemczech Burmistrz Moguncji, Nino Haase, uważa, że miasto jest na dobrej drodze. „Pozytywne zmiany ostatnich lat znacząco przyczyniły się do tego, że Moguncja po raz czwarty z rzędu, została uznana za najbardziej dynamiczne miasto Niemiec”, mówi, nawiązując do rankingu miast przygotowanego przez IW Consult. „Nasz cel jest jasny: chcemy na stałe uczynić Moguncję wiodącym europejskim ośrodkiem biotechnologii – ze szczególnym naciskiem na onkologię, immunologię, tech- nologię mRNA i medycynę spersonalizowaną”. Badania naukowe i rozwój w Biontech W Niemczech jest również wiele innych miejsc, gdzie dobre pomysły przeradzają się w odnoszące sukcesy firmy – oto kilka przykładów. UnternehmerTUM Wiodące Centrum Startupów w Europie: To ranking opublikowany po raz kolejny przez Financial Times w 2026 roku. UnternehmerTUM jest częścią Politechniki Monachijskiej (TUM) i od 2002 roku wspiera ponad ty- siąc startupów. Zespół pomaga założycielom w budowaniu i finansowaniu ich firm, a także w rozwoju produktów. Dzię- ki temu mogą oni produkować prototypy w swojej własnej przestrzeni produkcyjnej. Dowiedz się więcej ⟶ Grupa Start2 zajmująca drugie miejsce w rankingu europejskich centrów startupów Financial Times: Start2 została założona w 2008 roku, aby wspierać spółki typu spin-off z Uniwersytetu Ludwika i Maksymiliana w Monachium. Po- czątkowo działała pod nazwą German Entrepreneurship GmbH. Pod marką Start2 działa obecnie również w USA, Azji i Ameryce Południowej. Dowiedz się więcej ⟶ Inicjatywa de:hub Initiative Inicjatywa ta łączy firmy z założycielami i badaczami. Sieć obejmuje 25 de:hubów, na przykład dla sektora inteligentnej produkcji w Bremie, dla sektora technologii optycznych w Jenie i dla sektora zdrowia w Norymberdze/Erlangen. Z ramienia Federalnego Ministerstwa Gospodarki i Energii inicjatywa ta łączy startupy, biz- nes i środowisko naukowe w Niemczech i poza ich granicami. Dowiedz się więcej ⟶ Agencja ds. Innowacji Przełomowych Agencja Sprind (Innowacje Przełomowe w Niemczech) promuje produkty i technologie, które czynią świat lepszym miejscem. W tym celu inkubator w Lipsku łączy naukowców z przedstawicie- lami świata biznesu, wspiera ich w zakresie finansowania, tworzenia zespołów oraz nawiązywania odpowiednich kon- taktów. Ta agencja federalna wspiera wyłącznie innowacje zgodne z podstawowymi wartościami humanistycznymi. Dowiedz się więcej ⟶ 47 h c e t n o B © i

48

Deutschland.de – Magazyn „Przy bliższym poznaniu znika wiele uprzedzeń” „Niemcy są zimni, rzadko się śmieją i mają słabe wię- zi rodzinne: Ekspaci z Indii zazwyczaj szybko zdają sobie sprawę, że to nieprawda”, mówi trenerka mię- dzykulturowa Anjana Singh. Niemniej jednak istnieją różnice, na które należy się przygotować. Pani Singh, co jest szczególnie zaskakującego w Niemczech dla ekspatów? To w dużej mierze zależy od ich pochodzenia kulturowego. Nawet w obrębie jednej grupy kulturowej istnieją różnice, na przykład wśród ekspatów z Indii. Osoba z dużego indyjskie- go miasta będzie postrzegać kulturę niemiecką inaczej niż osoba ze wsi. Ci, którzy pracowali w międzynarodowej kor- poracji w Indiach, prawdopodobnie nie dostrzegają znaczą- cej różnicy w porównaniu z pracą w firmie w Niemczech. Ale jest coś, co zaskakuje wszystkich: wysoka wartość, jaką Niemcy przywiązują do punktualności. Czy nie jest to więc tylko stereotyp, ale rzeczywiście tak to postrzegają ekspaci? Tak, oczywiście. Niedawno pewna studentka z Indii powie- działa mi, że spóźniła się minutę na seminarium na swojej niemieckiej uczelni. Przeprosiła i usiadła, ale profesor ignoro- wał ją przez całe spotkanie. Nawet z niemieckiej perspektywy wydaje mi się to dość skrajne. Oczywiście, to zawsze zależy przede wszyst- kim od osoby. Zgadza się. Nie chodzi o to, że w Indiach nie trzeba punktu- alnie przychodzić do pracy czy na wykłady. Jednak to, co naprawdę irytuje Hindusów, to waga punktualności w życiu prywatnym. Jeśli ktoś w Niemczech zaprosi cię na 16:00, możesz przybyć pięć minut przed lub pięć minut po 16:00, ale nie o 16:30. Z pewnością nie bez wcześniejszego powia- domienia. W Indiach nie znamy takiego podejścia. Tam czas w kontekście prywatnym to pojęcie elastyczne. Co jeszcze zaskakuje indyjskich ekspatów? Komunikacja, która jak na ich standardy jest bardzo bezpo- średnia. Jasno sformułowane „nie” lub „to niemożliwe” po- strzegają jako niegrzeczne, niemal jak atak personalny. To połączenie skuteczności i emocjonalnej powściągliwości w kontekście zawodowym wydaje się im bardzo oschłe. Czują się przytłoczeni taką otwartością. Czy są jakieś praktyczne kwestie, które irytują ekspatów w Niemczech? Segregacja śmieci z wykorzystaniem nawet pięciu różnych pojemników wydaje się wielu osobom zbyt skomplikowana. Do tego, że na każdą wizytę w urzędzie trzeba umówić się na spotkanie i nie można po prostu tam pójść, również trze- ba się przyzwyczaić. Niezwykłe jest również to, że umowy są interpretowane dosłownie. W Indiach umowy to również umowy, ale zawsze pozostawiają nieco większe pole do interpretacji. 48

49

Niemiecka kultura pracy Komunikacja bezpośred- nia: powszechna w Niemczech, dla niektó- rych wymaga przyzwyczajenia 4 0 0 2 t p e s _ e t a k / k c o t S © i 4 0 0 2 t p e s _ e t a k / k c o t S © i 49

50

i j t i x D t a a R © Deutschland.de – Magazyn „Tylko wtedy, gdy wyciągniemy do siebie rękę, możemy się zrozumieć”. Anjana Singh Ponad 30 lat temu przyjechała do Niemiec, aby studiować socjolo- gię, i od tamtej pory mieszka w Berlinie. Pracuje jako trenerka mię- dzykulturowa, tłumaczka i nauczycielka języka hindi. Jest współ- założycielką stowarzyszenia Amikal, które promuje wymianę międzykulturową. Organizuje również indyjskie festiwale filmowe w Niemczech. Niedawno założyła firmę, której aplikacja „New2” ma ułatwić ekspatom osiedlanie się w Niemczech. A czy są jakieś pozytywne niespodzianki? Wielu Hindusów przyjeżdża tu z przekonaniem, że Niemcy są bardzo zamknięci w sobie i mają słabe więzi rodzinne. Kiedy poznają ich bliżej, te uprzedzenia często znikają. Wtedy ro- zumieją, że Niemcom bardzo zależy na prywatności i że sto- sunkowo wyraźnie oddzielają życie prywatne od zawodowe- go. Nie oznacza to jednak, że nie utrzymują bliskich relacji społecznych, a rodzina i przyjaciele nie są dla nich ważni. Czy zdarzyło Ci się kiedyś, że ludzie wracali do swoich krajów, ponieważ radzenie sobie z tymi różnicami było dla nich zbyt trudne? Tak, dość często. Kultura pracy w Niemczech rzeczywiście znacznie różni się od tej w Indiach. Często słyszę od nie- mieckich średnich przedsiębiorstw, że zazwyczaj problem pojawia się w jednym konkretnym momencie. W jakim? Niemieckie firmy przywiązują dużą wagę do samodzielnej pracy. Kiedy pracownik otrzymuje zadanie, oczekuje się, że wykona je samodzielnie, w określonym czasie. Osoby z Indii nie są przyzwyczajone do otwartego omawiania przeszkód z szefem. Podczas gdy w Niemczech hierarchie są płaskie, w Indiach dystans władzy jest większy. Może się więc zdarzyć, że zadanie pozostaje niewykonane, nawet jeśli pracownik jest w rzeczywistości bardzo kompetentny. Hindusi są przy- zwyczajeni do częstych kontroli postępów w realizacji zadań. Jednak zwłaszcza w średnich przedsiębiorstwach nie ma na to po prostu czasu. Te różnice często ujawniają się już pierwszego dnia pracy. Pod jakim względem? Niedawno rozmawiałam z Hindusem, który został zatrudniony jako ekspert IT w małej firmie w Berlinie, gdzie był ich pierw- szym pracownikiem w tym obszarze. Pierwszego dnia powie- dziano mu: „Masz wózek, po prostu idź do najbliższego sklepu z elektroniką i kup potrzebny sprzęt techniczny”. W Indiach by- łoby to nie do pomyślenia. Tam pierwszy dzień pracy polegał głównie na luźnej pogawędce, rozmowach o rodzinie i oferowa- niu nowemu pracownikowi czegoś do jedzenia. W Niemczech natomiast dominuje podejście: to twoja praca, twoja odpowie- dzialność i robisz wszystko, co się z tym wiąże. Czy w ogóle da się do tego przygotować? Oczywiście, pomocny jest wcześniejszy research. Czynniki kulturowe, takie jak dystans, bezpośredniość czy ustruktury- zowanie, można zrozumieć w teorii. Jednak o wiele trudniej- sza jest adaptacja emocjonalna; trzeba jej doświadczyć na 50

51

Niemiecka kultura pracy e d a k a K r u y a M / k c o t S © i Warto wcześniej przeprowadzić research, ale nie można być przygotowanym na wszystko. 4 0 0 2 t p e s _ e t a k / k c o t S © i Język jako czynnik sukcesu: znajomość języka niemiec- kiego znacznie ułatwia wiele spraw. Powiedzieliśmy wiele o wymaganiach stawianych ekspatom – a jakie oczekiwania mają ekspaci wobec mieszkańców Niemiec? Oczekują uznania. Chcą, aby z nimi rozmawiano i ich słucha- no. I aby ludzie w Niemczech bardziej rozumieli, jak ważna jest imigracja. Integracja nie jest drogą jednokierunkową, a umiejętności międzykulturowe muszą być rozwijane po obu stronach. Tylko wtedy, gdy wyciągniemy do siebie rękę, mo- żemy się zrozumieć. własnej skórze. Po euforii pierwszych kilku tygodni zazwy- czaj pojawiają się prawdziwe uczucia: tęsknota za domem, myśli o rodzinie. A potem, prędzej czy później, nadchodzi niemiecka zima. Ciemność, zimno – na to też nie da się przygotować. Jak ważny jest język niemiecki? Język niemiecki jest potrzebny w życiu codziennym, aby ro- zumieć przepisy, czytać umowy itd. Co ważniejsze: znajo- mość języka niemieckiego to długoterminowa inwestycja w integrację. Niezależnie od tego, czy chodzi o awans zawo- dowy, czy poczucie przynależności – tylko ucząc się nie- mieckiego, można w pełni zrozumieć niuanse niemieckiego społeczeństwa. Język mówi wiele o kraju. 51

52

Deutschland.de – Magazyn Niemiecka kultura pracy: przewodnik Bierz odpowiedzialność W Niemczech wysoko ceniona jest samodzielna pra- ca. Przełożeni oczekują od pracowników samodziel- nego wykonywania zadań i zgłaszania problemów. & s o D Nastaw się na długoterminowe planowanie Niemcy lubią planować. W pracy wykonują zadania krok po kroku. Nawet jeśli czasami wydaje ci się to zbyt ustrukturyzowane i mógłbyś osiągnąć ten sam rezultat w inny sposób – pogódź się z tym. W prze- ciwnym razie szybko będziesz postrzegany jako osoba niezorganizowana. Gdy już ugruntujesz swoją pozycję w pracy, również będziesz mógł zgłaszać propozycje alternatywnych sposobów działania. Komunikuj się otwarcie i jasno Masz opory przed bezpośrednimi kontaktami z kole- gami lub przełożonymi? Spróbuj mimo wszystko. W przeciwnym razie możesz sprawiać wrażenie niezde- cydowanego lub pozbawionego niezbędnej wiedzy. W porównaniu z większością innych krajów hierarchie w niemieckich firmach są stosunkowo płaskie. Możesz więc również nie zgadzać się z przełożonymi, jeśli po- strzegasz coś inaczej, o ile robisz to w sposób rzeczowy. 52

53

s t ’ n o D Niemiecka kultura pracy Nie oczekuj spontaniczności w pracy „Zobaczymy, jakoś to będzie”. Takie podejście raczej rzadko spotyka się w Niemczech w kontekście zawo- dowym. Od pracowników oczekuje się jak najdokład- niejszego planowania i pozostawienia jak najmniej miejsca przypadkowi. W życiu prywatnym sytuacja może wyglądać zupełnie inaczej. Niemniej jednak spontaniczne wizyty bez wcześniejszego powiado- mienia należą raczej do rzadkości. Nie spóźniaj się W Niemczech oczekuje się punktualności, zwłaszcza w pracy. Jednak nawet wśród znajomych i przyjaciół ustalona godzina jest uznawana za względnie wiążą- cą. Każdy, kto się spóźni, powinien o tym wcześniej powiadomić. Punktualność jest szczególnie ważna w przypadku wizyt u lekarzy lub w urzędach. Osoby spóźnione ryzykują, że zostaną odprawione z kwitkiem. 53

54

Deutschland.de – Magazyn Stopka redakcyjna Witamy na szczycie inwestycyjnym w Berlinie Niemiecki rząd federalny po raz pierwszy zapra- sza inwestorów do Berlina na prestiżowy szczyt gospodarczy. „Invest in Germany Summit” odbędzie się w dniach 19-20 października 2026 roku i jest skierowany do międzynarodowych inwestorów. Organizatorami konferencji są Federalne Ministerstwo Gospodarki i Energii oraz Germany Trade & Invest, agencja gospo- darki zagranicznej w Niemczech. Oprócz oficjal- nego programu wydarzenie stwarza liczne oka- zje do nawiązania kontaktów z przedstawicie- lami rynku oraz wymiany doświadczeń. Link ⟶ Germany Trade & Invest wspiera międzynaro- dowe firmy w rozpoczęciu działalności w Niemczech. Eksperci oferują zainteresowanym firmom bezpłatne doradztwo oraz wsparcie w realizacji ich planów. Wydawca „Deutschland Edition” wydawana jest przez Fazit Communication GmbH we współpracy z Ministerstwem Spraw Zagranicznych z siedzibą w Berlinie. Redakcja Fazit Communication GmbH Pariser Straße 1, D-60486 Frankfurt nad Menem Telefon: +49 (0) 69/75 91-31 01 www.fazit.de Redakcja główna: Janet Schayan, dr Helen Sibum Redakcja: Jessica Krauß, Anja Leuschner, Wolf Zinn Art Direction: 3st kommunikation GmbH Produkcja: Stefan Reichart, Viktoria Vieweg Asysta: Isabel Baron www.deutschland.de/pl Serwis redakcyjny E-mail: kontakt@fazit.de Telefon: +49 (0) 69/75 91-31 01 Wskazówki Zamknięcie redakcji tego wydania: 1 sierpnia 2026 r. Zdjęcie tytułowe: AdobeStock/Taras Rudenko, Konstantin Börne, Getty Images/Alexander Sikov, Getty Images/horst- gerlach, Getty Images/Andriy Onufriyenko (2), 3st Copyright © by Fazit Communication GmbH 2026 „Witaj w Niemczech“ Mieszkanie, język, finanse: Osoby, które przyjeżdżają do Niemiec do pracy, mają zwykle wiele pytań. Nowy magazyn cyfrowy „Witaj w Niemczech“ dostarcza odpo- wiedzi na te pytania i zawiera wiele cennych porad. Link ⟶ 54